براهين اثبات وجود خدا در آثار اسپينوزا

Arguments for the Existence of God in Spinoza's Works

اسپينوزا با اعتقاد به تك جوهري خدا را تنها حقيقت جوهري عالم و بقية موجودات را حالات صفات او دانست. وي در براهيني كه بر وجود خدا اقامه كرده است، از دو روش انّي و لمّي استفاده كرده است و از ميان آن دو اتقان برهان لمّي را بيشتر مي‌‌‌‌داند. اين براهين به طور عمده در سه اثر او آمده است: «اصول فلسفة دكارت»، «رسالة مختصره» و «اخلاق». برهان مهم او بر وجود خدا برهان وجودي است و تقرير او از اين برهان مشابه تقرير دكارت از آن است. نسبت ساير براهين او با برهان وجودي محل بحث است، به طوري كه برخي شارحان انديشة او اين براهين را در عرض برهان وجودي و برخي آن‌‌‌‌ها را تقريرهاي ديگري از برهان وجودي دانسته‌‌‌‌اند. در اين مقاله براهين او در آثار يادشده و نيز نظر چند تن از شارحان فلسفة او بررسي شده است.