معناشناسي و تبيين واژه نفس يا روح در قرآن كريم و آتمن در اوپنيشادهاي كهن

مسأله نفس يا روح در قرآن كريم و آتمن در اوپنيشادها از جمله آموزه‌هاي اساسي و زيربنايي براي شناخت انسان و معارف پيونديافته با او هستند. شناخت صحيح و روشن از حقيقت روح يا آتمن ، كليد فهم بسياري از اصول و مباني ديني در اسلام و هندوئيسم محسوب مي‌شود. در اين پژوهش با تتبع در موارد كاربرد واژه نفس و روح در آيات قرآن و پس از آن با ذكر بندهائي از اوپنيشادهاي متقدم به بررسي و تجزيه و تحليل واژه روح يا نفس انسان مي‌پردازيم. نگاشته حاضر در تلاش است كه با روش توصيفي تطبيقي به بررسي آياتي كه در آن‌ها واژه روح مرتبه‌اي جاودان و غيرمادي از وجود معرفي مي‌گردد كه در پيكر انسان جريان يافته است و از آن با عنوان روح نفخه‌اي ياد مي‌كند و از سوي ديگر با بيان بندهايي از اوپانيشادهاي كهن كه آتمن را امري ناميرا در انسان مي‌داند و آن را به نفس ناطقه تفسير مي‌كند بپردازد. بر آيند اين فرآيند اقرار به اشتراك در امر استكمال نفس و جاودانگي روح انسان يا آتمن در هر دو آئين مي‌باشد.