آزادي عقيده و بيان در انديشه هاي آيت الله جوادي آملي با نگاهي به حقوق غرب

پرسش از آزادي و تفسير آن همواره در طول تاريخ موضوع تأمل انديشمندان و متفكران بوده است. انديشه ملحدانه رهايي از قيود ديني را معناي آزادي مي‏داند؛ امّا تفكر موحدانه صيانت از حدود ديني را آزادي مي‏نامد. اين مسأله از آن جهت اهميت پيدا مي‏كند كه تفاوت در برداشت معناي آزادي موجب شده تا برخي از متفكران غربي سوء استفاده‌هاي ابزاري از حق آزادي را اقدامي در چارچوب آزادي عقيده و بيان بدانند. در اين ميان، آيت­الله جوادي آملي سلسله معيارهايي را براي آزادي مشخص مي­كند و بحث از سازگاري و ناسازگاري آزادي با مؤلفه‏هاي اسلامي را تبيين مي‏نمايد. به همين جهت، نگارندگان بحث ياد شده را از ديدگاه آيت الله جوادي آملي بررسى نموده‏اند. هدف اصلي اين تحقيق، بررسي ابعاد ارزشي، تبييني و هنجاري حق آزادي عقيده و بيان در ساختار نظام‏هاي معرفتي مختلف است. روش تحقيق مقاله حاضر تحليلي توصيفي است. اطلاعات تحقيق نيز به صورت كتابخانه‏اي جمع‏آوري شده است. يافته‏هاي اين تحقيق نشان مي‏دهد كه آزادي در دستگاه فلسفي اين حكيم متأله يكي از اوصاف نفساني است كه به لحاظ تشكيكي بودن آن هيچ‏گاه نمي‏تواند مطلق و نامحدود باشد. از اين منظر، آزادي حقيقي زماني واقعيت مي‏يابد كه بر مبناي عقل و نقل باشد.