تلاش ايران براي استقلال از انگلستان در سياست خارجي در دوره رضاشاه بر اساس الگوي چرخش نقش قدرت

برخلاف دوران پيش از رضا شاه كه دو قدرت روس و انگليس نقش تعيين كننده در شكل گيري و جهت دهي به سياست خارجي ايران را داشتند ، سياست خارجي ايران در عصر رضا شاه در تمامي ابعاد تلاش براي كسب استقلال از قدرت هاي بزرگ به ويژه انگلستان بود. اينكه چه علل و عواملي در تغيير جهت گيري سياست خارجي ايران از وابستگي محض به قدرتهاي بزرگ (روس و انگليس) در سالهاي پيش از كودتاي 1299؛ به سمت استقلال از قدرتهاي بزرگ (انگلستان) و تلاش براي تامين حداكثر منافع ملي به دور از نفوذ اين قدرتها دخيل بوده است پرسش مهمي است كه اين مقاله قصد واكاوي و پاسخ به آن را دارد.فرضيه اين مقاله آن است كه افزايش سطح قدرت ملي ايران در مجموع در آن مقطع ، لاجرم نقش موثرتر و فعال تر و مستقل تري در سياست خارجي را نيز طلب مي كرد،كه نهايتاً تلاش بازيگر نوظهور يعني ايران عصر رضا شاه براي ايفاي نقش جديد ، منجر به تنش در روابط ايران با كشور هژمون ( انگلستان) گرديد. به زعم نگارنده با بهره گيري از نظريه چرخش قدرت ، نقش "چارلز دوران " بهتر ميتوان اين سوال مهم تاريخ ديپلماسي ايران را پاسخ گفت.همچنين روش تحقيق در اين مقاله روش توصيفي – تحليلي با استناد به داده هاي تاريخي است.