پيش‌بيني خلاقيت بر اساس ابعاد شخصيت با نقش واسطه‌اي انگيزش تحصيلي در دانش‌آموزان

پژوهش حاضر با هدف بررسي تأثير پنج عاملي شخصيت بر خلاقيت، با واسطه‌گري انگيزش‌تحصيلي (بي‌انگيزشي، انگيزش بيروني، تنظيم همانند شده و انگيزش دروني) در دانش‌آموزان انجام گرفته است. بدين منظور 472 دانش‌آموز (275دختر و197 پسر دوره متوسطه) دبيرستان‌هاي شهر شيراز به روش نمونه‌گيري خوشه‌اي چند مرحله‌اي انتخاب شدند. شركت‌كنندگان در پژوهش ابزار‌هاي سنجش خلاقيت عابدي، ابزار پنچ عاملي نئو، ابزار انگيزه تحصيلي گي والرند و بلانچارد را تكميل نمودند. پايايي اين ابزار‌ها به‌وسيله‌ي روش آلفاي كرونباخ و دوباره‌سنجي محرز گرديد. روايي اين ابزار‌ها نيز تأييد شدند. نتايج تحليل مسير نشان داد كه از ميان پنج عامل شخصيت، برون گرايي، وجدان‌گرايي و باز بودن به تجربه به صورت مثبت خلاقيت را پيش‌بيني مي‌كند. در صورتي كه روان‌ رنجورخويي به صورت منفي خلاقيت را پيش بيني مي‌كند. ديگر يافته پژوهش نشان داد بين مؤلفه‌هاي شخصيت و انگيزش رابطه وجود دارد. بدين صورت كه باز بودن به تجربه و وجدان‌گرايي به صورت مثبت و روان رنجور‌خويي به صورت منفي انگيزش دروني را پيش بيني مي‌كرد. همچنين بي‌انگيزشي توسط عامل وجدان‌گرايي به‌صورت منفي و روان‌ رنجورخويي به‌صورت مثبت پيش‌بيني مي‌شد. در نهايت نتايج نشان داد كه انگيزش توانسته بين پنج عامل شخصيت و انگيزش نقش واسطه‌اي ايفا نمايد. با توجه به يافته‌هاي پژوهش مي‌توان گفت مكانيسم رابطه بين مؤلفه‌هاي شخصيت و خلاقيت ناشي از انگيزش تحصيلي دانش‌آموزان مي‌باشد.