مناسك امانت: آشوب مرگ و آرامش سفر در كشكسراي مرند

در منطقه كشكسراي شهرستان مرند در استان آذربايجان شرقي تا دو دهه پيش، تدفين مردگان به شيوه منحصر به فردي بنام تدفين ” امانتي “ انجام مي شد. محققان اين مقاله با تكيه بر مشاهده مشاركتي و گفتگو با عاملان مناسك ” امانت “ داده هاي مربوط را جمع آوري كرده اند. در مناسك امانت، مرده به طور موقتي در اتاقكي در قبرستان قرار ميگيرد و چندين سال مورد مراقبت است. سپس در فصل پاييز، استخوانهاي باقيمانده براي تدفين دايم توسط نزديكان مرده به شهرهاي مقدسي چون مشهد و قم برده مي شوند. ما تلاش كردهايم تا با روش رويكردي مردم نگارانه و با الهام از پنداره هاي مفهومي شاخه انسان شناسي مرگ اين مناسك تحليل كنيم. تأملات انسان شناختي ما از دوگانه كالبدي قبر امانتي / قبر دائم، دوگانههاي اجتماعي و مفهومي زير را مي سازد: 1 گذار اوليه / گذار ثانويه، 2 مكان و عامل اجتماعي / مكان، زمان و عامل قدسي، 9 آشوب مرگ / آرامش سفر. بدين ترتيب، مناسك امانت روايتي از معناي مرگ و حيات كشكسرايي ها براي ما است. اين معنا مبتني بر دگرگوني هاي فضايي زماني هستند و تأثيرات ذهني و حسي را نشان مي دهند.