بررسي روند تغييرات پارامترهاي شيميايي كيفيت آب رودخانه تجن با استفاده از تحليل مؤلفه‌اصلي و نرم افزار Aqua Chem

رودخانه‌ها از مهم‌ترين منابع آبي هستند كه نقش مهمي در تأمين آب مورد نياز فعاليت‎هاي مختلف نظير كشاورزي، صنعت و شرب دارند، لذا حفاظت و استفاده بهينه از منابع آبي يكي از اصول توسعه پايدار هر كشور محسوب مي‌گردد. در اين پژوهش، داده‎هاي كيفي           آب رودخانه تجن كه يكي از مهم‌‏ترين منابع آبي استان مازندران به شمار مي‏آيد، طي سال‏هاي 1382 تا 1392 در دو ايستگاه كردخيل و سليمان تنگه مورد بررسي و مطالعه قرار گرفت. جهت بررسي ساختار همبستگي و ارتباط ميان متغيرها از تحليل فاكتور اصلي بر مبناي روش آناليز مؤلفه­هاي اصلي (PCA) و براي ارزيابي كيفيت آب و روند تغييرات پارامتر‏هاي كيفي آب رودخانه از نمودارهاي پايپر و شولر استفاده شد. بر اساس نتايج حاصل از PCA مشخص شد كه براي كنترل كيفيت آب رودخانه، در ايستگاه كردخيل در 6 ماه اول سال    به جز pH و در 6 ماه دوم سال به جز (SO42، Q و pH) تمامي پارامترها در اولويت قرار دارند. در ايستگاه سليمان تنگه در 6 ماه اول سال پارامترهاي (EC، TDS، K+،HCO3 و Ca2+) و در 6 ماه دوم سال پارامترهاي (TDS، Cl، Na+ و SAR) در اولويت قرار دارند. با توجه به نمودار پايپر تيپ كيفي شيميايي آب رودخانه تجن در ايستگاه كردخيل و سليمان تنگه از نوع بي‌كربنات منيزيمكلسيم مي‌باشد. هم‏چنين بر اساس نتايج حاصل از دياگرام شولر مشخص شد كه آب اين رودخانه در هر دو ايستگاه داراي كيفيت خوب بوده و براي شرب مناسب مي‎باشد.