هنرنمايي خاقاني در استعارۀ مصرحۀ مطلقه

در اين مقاله پس از بررسي مختصري در مورد پيشينه ي استعاره و تحليل استعاره ي مصرحه ي مطلقه، به هنر نمايي خاقاني در اين زمينه اشاره شده‌است. خاقاني در موارد متعددي در استعاره ي مصرحه ي مطلقه، به جاي اين كه براي مشبه و مشبهٌ‌به ملايماتي بياورد، ملايمي را آورده‌ كه ايهام دارد. يكي از معاني ايهامي آن از ملايمات مشبه و معني ديگر از ملايمات مشبهٌ‌به‌است. به نظر مي رسد اين شگرد كه ظاهراً در هيچ كدام از كتب بياني به آن اشاره اي نشده‌است، آگاهانه مد نظر خاقاني بوده‌است. گاهي اوقات خاقاني اين ترديد و كشمكش را كه با كمك ملايمات مشبه و مشبه‌به صورت مي‌‌گيرد، با كلمه‌‌اي كه ايهام دارد، محقق مي‌‌سازد. در برخي موارد، ملايمات به صورت تركيب وصفي يا اضافي است كه بخشي از تركيب از ملايمات مشبه و بخشي ديگر آن از ملايمات مشبه‌به‌است. گاهي نيز كلمه‌‌اي كه از ملايمات به حساب مي‌‌آيد، بدون اينكه ايهامي داشته باشد با دو سوي استعاره در ارتباط است. كلماتي كه مي‌‌توانند چنين نقش هايي را ايقا كنند، يقيناً محدودند. خاقاني در اين زمينه از اصطلاحات نجومي و سپس از عناصر داستان هاي اسطوره‌اي و تاريخي بيشترين بهره را برده‌است.