شناسايي و مطالعه كاني‌هاي رس در يك توالي لسپالئوسول (مطالعه موردي: منطقه نكا)

توالي­هاي لسپالئوسول منابع ارزشمندي در خصوص كسب اطلاعات مربوط به محيط و آب و هواي گذشته هستند، از طرفي مطالعه كاني­هاي رسي شاخص مناسبي براي بررسي تغييرات اقليم در شرايط گذشته است. هدف از انجام اين پژوهش مطالعه شاخص­هاي تكاملي و ويژگي­هاي كاني­شناسي به روش پراش پرتو ايكس و طيف­بيني مادون قرمز در يك توالي لسپالئوسول در منطقه نكا استان مازندران است. براي اين منظور پس از انتخاب يك مقطع از خاك­هاي داراي توالي لسپالئوسول نمونه­هايخاكدست­خورده و دست­نخورده از 13 لايه شناسايي شده، براي انجام آزمايش­هايفيزيكي، شيميايي و كاني­شناسي جمع­آوري گرديد. بر اساس نتايج مقطع مطالعه شده چهارمرحلهخاك­سازيراسپريكرده است. نتايجكاني­شناسينشانداددر پالئوسول­ها حضور كاني­هاي اسمكتيت، ورمي­كوليتو كاني­هايمختلطاسمكتيتايليتبيان­گرشرايطمرطوب­ترومساعدترهواديدگيدردورانبينيخچالي (اقليم گرم­تر) است. حضوررس­هاياوليهوبدونتكامل درپوشش لسمؤيد شرايطسردوخشكيخچالياست. نتايج اندازه­گيري شكل­هاي مختلف آهن و منگنز نشان داد كه در مراحل اوليه هواديدگي و تكامل خاك آزادسازي آهن غيربلوري (فعال) از مقدار تشكيل آهن بلوري (پدوژنيك) در كاني­هاي خاك كمتر بوده و در نتيجه منجر به افزايش نسبتآهن غيربلوري نسبت به آهن بلوري شده است. با افزايش سن و درجه تكامل خاك، مقدار آهن پدوژنيك بيشتر شده و اين نسبت كاهش يافته است. كاني­شناسي به­روش طيف­بيني مادون قرمز حضور كائولينيت را در افق­هاي قديمي تائيد كرد.