بازخواني كاركرد هستي‌شناسانه امام زمان

فلسفه وجودي امام مهدي را در دو حوزه «تشريعي» و «تكويني» مي‌توان مورد مطالعه قرار داد؛ حوزه تكويني نيز شامل حوزه‌هاي هستي‌شناسي، معرفت‌شناسي و مانند اينها مي‌شود. با توجه به ضرورت واكاوي مسئله مهدويت _ به مثابه شاخه‌اي از مسئله امامت _ از يكسو و نهادينه بودن انديشه منجي‌گرايي در نهاد همه انسان‌ها از سوي ديگر، در نوشتار حاضر به تبيين كاركرد هستي‌شناسانه امام زمان پرداخته شده است. از ره‌گذر اين جستار، مشخص مي‌شود كه در روايات اهل‌بيت: در تبيين جايگاه حجت الهي در منظومه هستي، علاوه بر شئون اجتماعي به تبيين شئون هستي‌شناسانه حجت الهي در عالم امكاني نيز پرداخته شده و تحليل ارائه شده در حكمت متعاليه و عرفان نظري از مسئله ولايت و انسان كامل با منظومه روايات اماميه سازگاري زيادي دارد. حجت الهي در منظومه عالم امكان از سه كاركرد هستي‌شناسانه مهم، شامل وساطت در فيض الهي، عليت غايي و مظهريت اسماء و صفات الهي برخوردار است.