تدوين الگوي اسلامي ـ ايراني مهارت‌آموزي در مدارس متوسطه كشور

اين پژوهش با هدف طراحي الگوي اسلامي ـ ايراني مهارت‌آموزي در مدارس متوسطه كشور با استفاده از رويكرد پارادايمي اشتراوس و كوربين (1393) براي نظريه داده‌بنياد و به روش كيفي انجام شد. جامعه آماري اين پژوهش، شامل كليه صاحب‌نظران، كارشناسان و مديراني بود كه در يكي از عرصه­هاي مهارت­آموزي رسمي (آموزش‌وپرورش) و غيررسمي (سازمان فني و حرفه­اي كشور) تجربه و حضور داشتند. باتوجه‌به رويكرد پژوهش، تمركز اصلي بر خبرگان آشنا با مسائل مهارت‌آموزي در مدارس متوسطه كشور بود كه درنهايت 17 نفر از ايشان به‌صورت هدف‌مند و براساس راهبرد گلوله برفي براي انجام مصاحبه‌هاي عميق بدون ساختار انتخاب شدند. تحليل داده‌ها به‌طور هم‌زمان با استفاده از روش كدگذاري باز، انتخابي و نظري انجام شد. نتايج پژوهش نشان داد: "مهارت‌ها و شايستگي‌هاي پايه و غيرفني ‌دانش‌آموزان، مهارت‌هاي فني و شغلي ‌دانش‌آموزان، تربيت حرفه‌اي ميتني‌بر مهارت و شايستگي، تقويت ارزش‌هاي اسلامي و ايراني كار، انعطاف‌پذيري در برابر تغيير و تخصص‌گرايي در آموزش‌وپرورش" به‌عنوان كانوني يا مقوله محوري مطرح شده­اند. "مقوله‌هاي كيفيت آموزش و تدريس و يادگيري، توجه به شايسته‌سالاري و شايسته‌گزيني، رويكرد و راهبرد در مهارت‌آموزي، وجود معلمان ماهر و كارآمد، تخصص‌گرايي، آينده‌پژوهي و آينده‌نگري و كيفيت آموزش و تدريس" به‌عنوان عللي تلقي مي‌شوند كه نقش فعال در مهارت‌آموزي داشته و تا اين عوامل مهيا نشوند، مهارت‌آموزي شكل نمي‌گيرد. مهم‌ترين راهبردهاي اتخاذشده در اين پژوهش عبارتند از: "فرهنگ‌سازي، تحول در برنامه درسي، تحول در محيط‌هاي يادگيري، تحول در روش‌هاي سنجش و ارزشيابي، تحول در كتاب‌ها و محتواي درسي، بهداشت و ايمني كار، زيرساخت‌ها و تجهيزات، همكاري و ارتباطات بين‌المللي آموزشي و پژوهشي، نيازسنجي و تامين منابع مالي" شرايط بستر در پژوهش كنوني مقوله‌هاي"توجه به فرهنگ و شرايط اجتماعي، ساختار سازماني، انگيزه حمايت از تغيير و مديريت عملكرد تغييرمدار" هستند. مقوله‌هاي "محدوديت‌ها و مشكلات قانوني، عدم باور و تعهد به مهارت‌آموزي و مشكلات آموزش‌هاي مهارت‌آموزي" به‌عنوان شرايط مداخله‌گر الگوي پارادايمي مورد توجه قرار گرفته‌اند. پيامد پژوهش حاضر پيشرفت و اشتغال‌زايي است.