بررسي مباني معرفت شناختي نظريه جبر و اختيار در كشف المحجوب هجويري

در اين مقاله آراء معرفت شناختي هجويري در باب جبر و اختيار بررسي مي شود و در خلال آن برخي مسائل ديگر كه به نحوي با آن در ارتباط هستند، مورد تحليل قرار مي گيرند. از آنجايي كه برخي از متصوفه نظير هجويري به اين نتيجه رسيده اند كه براي بر كنار داشتن آثارشان از انحرافات فكري و اجتماعي، تبيين معرفتي آن ها ضروري است لذا، تحليل آراي آشكار و پنهان معرفتي صاحبان چنين آثاري در شناخت موضع معرفتي و مذهب آن ها بسي راهگشاست و ضروري به نظر مي رسد. در بررسي ديدگاه هاي هجويري چنين به نظر مي رسد كه جز مسئله قبض و بسط كه بيشتر ناظر بر حالات دروني و نفساني انسان است، آن دسته از آراي او كه به نحوي مربوط به اعمال و حوزه اختيارات و مسئوليت هاي انساني است، غالبا متاثر از آراء ماتريديه باشد.