ارزيابي كارايي مدل هاي تجربي بر اساس طبقه بندي ژئومكانيكي (RMR) در پيش بيني مدول دگرشكلي توده سنگ و توسعه مدلي بر اساس سيستم فازي

پيش‌بيني مدول دگرشكلي توده‌سنگ براي تحليل و طراحي سازه‌هاي سنگي از اهميت خاصي برخوردار است. زيرا مدول دگرشكلي بيانگر رفتار توده‌سنگ تحت تاثير تنش‌ها است. تاكنون مدل‌هاي تجربي و هوش مصنوعي مختلفي براي پيش‌بيني مدول دگرشكلي توسعه داده شده است. از ميان اين مدل‌ها مدلي بهينه است كه كم‌ترين پارامتر ورودي (زيرا هزينه‌ها و زمان براي تعيين پارامترهاي ورودي كاهش پيدا مي‌كند) و قابليت پيش‌بيني مدول دگرشكلي در بهترين حالت را داشته باشد. در اين مقاله ابتدا كارايي 19 مدل مختلف، كه پارامتر ورودي آنها تنها طبقه‌بندي ژئومكانيكي توده‌سنگ (RMR) است؛ ارزيابي و دو مدل كه بهترين تقريب را دارند، تعيين مي‌شود. سپس به منظور پيش‌بيني دقيق‌تر مدول دگرشكلي، يك مدل بر اساس سيستم فازي توسعه داده شده (پارامتر ورودي آن RMR است) و نتايج با دو مدل انتخاب شده مقايسه گرديد. براي اين منظور 33 مجموعه داده از ساختگاه سدهاي مختلف در كشور ايران جمع‌آوري شده است. براي ارزيابي مدل‌ها و همچنين اعتبارسنجي مدل توسعه داده شده، از شاخص‌هاي جذر ميانگين مربعات خطا (RMSE) ، ضريب تعيين (R^2)و ميانگين درصد خطاي مطلق (MAPE) استفاده شده است. نتايج نشان مي‌دهد، پيش‌بيني مدول دگرشكلي با استفاده از مدل فازي توسعه داده شده نسبت به مدل‌هاي تجربي دقيق‌تر است.