معرفي و اصلاح شاخص‌هاي آسيب‌پذيري آب آبياري

در سال‌هاي اخير با توجه به مشكل كم‌آبي و خشك‌سالي كشور ايران، استفاده از آب‌هاي جاري رودخانه‌ها براي مصارف كشاورزي از اهميت بسزايي برخوردار شده است. شاخص‌هاي ارزيابي كيفيت و آسيب‌پذيري بسياري درزمينه آب آشاميدني ارائه‌شده است، ولي متأسفانه به توسعه شاخص‌هاي مناسب آسيب‌پذيري و كيفيت آب آبياري اهميت خاصي داده نمي‌شود؛ بنابراين در اين مطالعه هدف ارائه شاخص‌هاي اصلاح‌شده براي ارزيابي آسيب‌پذيري آب آبياري مي‌باشد. در اين مطالعه شاخص‌هاي آسيب‌پذيري NSFWQI، BCWQI، CWQI و OWQI با توجه به دياگرام ويلكاكس و استاندارد FAO286 براي كيفيت آبياري تحت‌فشار، اصلاح و براي ارزيابي آب آبياري مورداستفاده قرارگرفته است. شاخص‌هاي ارزيابي مذكور براي پارامترهاي كيفي SAR، Na+، Cl، pH، HCO3، EC و TDS اندازه‌گيري شده در ايستگاه‌هاي هيدرومتري كينه ورس و قروه بر روي رودخانه ابهر رود، از سال 1380 تا 1389 موردبررسي قرارگرفته است. نتايج حاكي از آن بود كه اين شاخص‌ها در ارزيابي آسيب‌پذيري آب آبياري موردپذيرش بوده و در مورد رودخانه ابهر رود نتايج يكساني را ارائه نمودند. ايستگاه كينه ورس در ارزيابي تمام شاخص‌ها داراي آسيب‌پذيري كمتري نسبت به ايستگاه قروه بود و اين امر در واقعيت نيز مشهود است. شاخص NSFWQI به‌عنوان بهترين و مناسب‌ترين شاخص ارزيابي آسيب‌پذيري آب آبياري معرفي شد. به‌منظور تعيين ضرايب پارامترهاي مؤثر در شاخص NSFWQI پرسش‌نامه‌هايي تهيه و در اختيار متخصصان آبياري و كشاورزي قرار گرفت. با توجه به اولويت‌بندي و امتيازبندي اعلام‌شده از طرف آن‌ها و به‌كارگيري روش تحليل سلسله مراتبي AHP، وزن پارامترهاي كيفي در شاخص NSFWQI تعيين گرديده است.