برآورد تاريخ بهينه‌ي كشت و مراحل حساس رشد به تنش آبي در مناطق عمده‌ي كشت گندم ديم ايران

متغيرهاي اقليمي از عوامل اصلي كنترل‌كننده‌ي زراعت ديم هستند و انطباق دوره‌ي رويشي و زايشي با شرايط اقليمي مساعد نيز از طريق تاريخ كاشت فراهم مي‌شود. ازاين‌رو، هدف اصلي اين پژوهش ارائه‌ي تاريخ رخداد مراحل حساس به تنش آبي (گلدهي و شيري شدن) در راستاي دستيابي به عملكرد بهينه در مناطق عمده‌ي كشت گندم ديم ايران است. با توجه به اينكه، شش استان نيمه غربي و شمال‌غربي كشور، بيشترين سطح زير كشت و عملكرد را در توليد گندم ديم كشور دارند، در اين راستا از آمار روزانه‌ي دما و بارشِ 31 ايستگاه همديدي درطي سال‌هاي زراعي 78-1377 تا 93-1392 كه توان پوشش مناسب منطقه مطالعاتي را داشتند، همچنين اطلاعات بافت خاك استفاده شد. ابتدا ضمن ارائه‌ي تعريفي نو از مقدار بارش مؤثر، تاريخ كاشت و جوانه‌زني تعيين و سپس با در نظر گرفتن معيار درجهروز رشد (1700-1400) تاريخ آغاز و پايان مرحله‌ي گلدهي و شيري شدن مشخص شد. محاسبات با نرم‌افزار SMADA در سه احتمال 90، 80 و 70 درصد و با انتخاب بهترين توزيع آماري انجام شد. بر اين اساس، بازه‌ي زماني يك مهر تا پنج آبان براي جوانه‌زني و دو بازه‌ي زماني 15 اسفند تا 15 فروردين و10 ارديبهشت تا 10 خرداد براي دوره‌ي گلدهي و شيري شدن تعيين شدند.