تأثير كود نيتروژن بر دريافت و كارايي استفاده از تابش در دو رقم كلزاي بهاره

زيست‌توده گياهي بالاي سطح زمين را مي‌توان به‌صورت حاصل‌ضرب تابش تجمعي دريافت شده (IPAR) توسط سايه‌انداز گياهي و كارايي استفاده از تابش (RUE) بيان نمود. در اين مطالعه تأثير تيمارهاي مصرف نيتروژن (N) بر IPAR و RUE دو رقم كلزاي بهاره (Hyola 401 و دلگان) بررسي شد. آزمايش مزرعه‌اي در سال ‌‌زراعي 96-1395 به‌صورت كرت‌هاي خردشده در قالب طرح پايه بلوك‌هاي كامل تصادفي با سه تكرار در مزرعه پژوهشي دانشگاه علوم كشاورزي و منابع طبيعي خوزستان اجرا شد. ميزان مصرف N در هفت سطح صفر، 50، 100، 150، 200، 250 و 300 كيلوگرم در هكتار به‌عنوان عامل اصلي و نوع رقم كلزا در دو سطح به‌عنوان عامل فرعي در نظر گرفته شد. نتايج نشان داد كه پاسخ زيست‌توده بالاي سطح زمين به فراهمي N در هر دو رقم كلزاي مطالعه شده به تغيير هردوي IPAR و RUE مربوط بود. كل IPAR تجمعي در طي دوره رشد در دو رقم Hyola 401 و دلگان در شرايط مصرف 200 كيلوگرم N در هكتار به‌ترتيب در حدود 27 و 35 درصد بيشتر از تيمار شاهد بود. در هر دو رقم كلزا، IPAR به‌شدت به LAI و LAD وابسته بود. به اين معني كه، مصرف N با افزايش LAI و LAD منجر به افزايش IPAR شد. مصرف N تأثيري بر ضريب استهلاك نوري (K) سايه‌انداز گياهي نداشت و اين ضريب براي رقم Hyola 401 معادل 0.65 (± 0.02) و براي رقم دلگان معادل 0.73 (± 0.02) برآورد شد. بسته به فراهمي N، برآورد RUE براي رقم دلگان بين 2.02 (تيمار شاهد) تا 3.25 گرم بر مگاژول (200 كيلوگرم N در هكتار) و براي رقم Hyola 401 بين 1.86 (تيمار شاهد) تا 3.62 گرم بر مگاژول (300 كيلوگرم N در هكتار) متغير بود.