واكنش برخي نمونه‌هاي ژنتيكي گوجه‌فرنگي محلي بانك ژن گياهان ملي ايران نسبت به نماتد ريشه‌گرهي(Meloidogyne javanica) در شرايط گلخانه

Reaction of some local tomato accessions of National Gene Bank of Iran to Root Knot Nematode (Meloidogyne javanica) under greenhouse conditions

نماتد­هاي ريشه­ گرهي Meloidogyne spp. با داشتن پراكندگي وسيع در مزارع گوجه ­فرنگي، از مهم­ترين نماتدهاي انگل در گوجه­ فرنگي محسوب مي­شوند. شناسايي و استفاده از ارقام مقاوم و يا متحمل مناسب­ ترين روش در كنترل اين نماتدهاست. به اين منظور طي سال­هاي 95-1394، واكنش تعداد 14 نمونه ژنتيكي گوجه­ فرنگي موجود در بانك ژن گياهان ملي ايران، نسبت به گونه M. javanica مورد ارزيابي قرار گرفت. آزمايش در قالب طرح كاملاً تصادفي در شرايط گلداني انجام شد. پس از كاشت بذور مورد آزمايش و رسيدن نشاء به مرحله 4-3 برگي، هر تيمار با تعداد 6000 تخم و لارو نماتد، تلقيح گرديد و 60 روز پس از آلوده سازي، صفات رويشي و صفات وابسته به جمعيت نماتد در هر تيمار تعيين شد. بر اساس نتايج، از 14 نمونه ژنتيكي گوجه­ فرنگي محلي ارزيابي شده در اين آزمايش، هشت نمونه ژنتيكي شامل TN-72-950، TN-72-997 ، TN-72-955، TN-72-992 ، TN-72-918، TN-72-1088، TN-72-1019 و TN-72-1126 با داشتن شاخص ­هاي Rf ≤1 وGI> 2 واكنش فوق حساس، تعداد سه نمونه ژنتيكي شامل TN-72-1109 ،TN-72-939 ، TN-72-1122 و تيمار شاهد رقم فلات با داشتن شاخص ­هاي Rf >1و GI> 2 واكنش حساس و تعداد سه نمونه ژنتيكي ديگر شامل TN-72-938 ، TN-72-1041 و TN-72-1012 با داشتن شاخص­هاي Rf ≤1 و GI> 2 عكس ­العمل نسبتا مقاوم (با ويژگي فوق حساسيت) نشان دادند.

Root knot nematodes (Meloidogyne spp.) are widespread in the tomato fields and they are the most important parasitic nematodes of tomato. Recognition and use of resistant or tolerant cultivars are most suitable control of measures the nematodes. In this survey, 14 local tomato accessions were screened against M. javanica during 2016-2017. The experiments were managed in completely randomized design in greenhouse condition. After sowing the seeds and reaching stages 3-4 leaves, each treatment was inoculated with 6000 eggs and larvae and 60 days after inoculation the growth parameters and reproduction factor were measured. In this survey, the eight tomato accessions vz., TN-72-950, TN-72-997, TN-72-955, TN-72-992, TN-72-918, TN-72-1088, TN-72-1019 and TN-72-1126 with Rf ≤1 and GI > 2 showed hyper susceptible, the three tomato accessions viz., TN-72-1109, TN-72-939, TN-72-1122, and control with Rf >1and GI> 2 were susceptible and the three tomato accessions viz., TN-72-938, TN-72-1041, TN-72-1012 with Rf ≤1and GI> 2 showed relatively resistance with the characteristics of hyper sensitivity reaction.