مقايسه روش‌هاي نگهداري فراسرد ژرم پلاسم گياهي بر شاخص‌هاي رشدي و جوانه‌زني بذر گياه آويشن دنايي

Comparison of the Different Plant Germplast Cryopreservation Methods on Growth and Germination Indices of Thyme (Thymus Daenensis)

روند نابودي گونه‌هاي ارزشمند گياهي از جمله آويشن دنايي (Thymus daenensis Celak) در اثر عوامل مختلف زيستي و غيرزيستي نيازمند بازنگري در روش نگهداري اين گياهان مي‌باشد. يكي از اين روش ­ها تكنيك‌هاي انجمادي و نگهداري بذر در شرايط خارج از رويشگاه ­ها است. در پژوهش حاضر، اثر محلول‌هاي مختلف انجمادي (PVS2 و PVS3) با استفاده از دو روش انجماد (كپسوله-شيشه‌اي و قطره‌اي-شيشه‌اي) بر شاخص‌هاي طولي و جوانه‌زني بذرهاي گياه آويشن دنايي ارزيابي شد. نتايج نشان داد كه بيشترين درصد زنده­‌ماني بذرها (98%) و شاخص بنيه بذر (26) بعد از انجماد قطره‌اي-شيشه­ اي و استفاده از محلول آبگيري PVS3 در سطح معني‌دار (05/0 >P) بدست آمد. همچنين كمترين ارتفاع گياهچه پس از انجماد روش كپسوله­-شيشه‌اي با محلول آبگيري PVS2 مشاهده شد (33/17 ميلي‌متر، 05/0 >p). بنابراين روش قطره‌اي-شيشه‌اي با استفاده از PVS3 در مقايسه با روش ­هاي ديگر براي حفظ بلند مدت بذرهاي گياه آويشن دنايي مطلوب‌تر مي‌باشد.

Increasing rate of extinction of valuable plant species such as Thymus daenensis Celak due to various biological and non-biological factors requires an overview of conservation and preservation methods. In this regard, cryopreservation techniques are one of the most important methods for preservation of seeds in non-habitat conditions. In the present study, the effects of different plant vitrification solutions (PVS2 and PVS3) were evaluated using two methods of vitrification (encapsulation-vitrification and droplet-vitrification) on the longitudinal and germination indices of T. daenensis seeds. Results showed that the highest viability rate (98%) and seed vigor index (26) was obtained after droplet-vitrification method using PVS3 (p ≤0.05). Also, the lowest seedlings height was observed in encapsulation-vitrification method using PVS2 (17/33 mm; p ≤0.05). Therefore, droplet-vitrification method using PVS3 is more favorable for the long-term preservation of T. daenensis seeds.