بررسي و تحليل بازنمايي «ايران و ايراني» در كتاب هاي آموزش زبان فارسي به غير فارسي زبانان از منظر تحليل گفتمان انتقادي

بديهي است كه يكي از مهم ترين راه­هايي كه amp;nbsp; افراد و نهادها مي توانند براي بيان و انتقال ديدگاه­ها ، ايدئولوژي­ها و طرز فكر خود به كارگيرند گفتمان است؛ تحليل گفتمان انتقادي كه يك حوزهمطالعاتي بينارشته­اي است، به بيان و آشكار­سازي ناگفته­ها، معاني پنهان و ايدئولوژي­هاي نهفته در متون مي­پردازد. در جستار حاضر به بررسي موردي چهار مجموعه كتاب آموزش زبان فارسي به غير­فارسي زبانان از منظر تحليل گفتمان انتقادي پرداخته شده است. بدين منظور از رويكرد فركلاف (1992) در تحليل گفتمان انتقادي بهره گرفته شده است. در تجزيه و تحليل داده­هاي پژوهش پنج ­مؤلفه­ زباني يعني واژگان و اصطلاحات ، صفات و گزاره­پردازي، وجهيت ، تعدي و موضوعات يا كلان­ساختارهاي معنايي در اين متون آموزشي بررسي و تحليل شدند كه نتايج آنها به تفكيك بيان شده است. به طور خلاصه نتايج تحليل داده­ها نشان ­مي­دهد كه گفتمان هر چهار منبع بررسي­شده، گفتماني ايدئولوژيك است و تفاوت در آنها، نشان دهنده تفاوت در زيربناي فكري ، ايدئولوژي­ها و همچنين اهداف پديد­آورندگان متون مي­باشد.در مجموع، توليدكنندگان دو مجموعه­ي «آموزش نوين زبان فارسي » و «فارسي بياموزيم» در مقايسه با دو مجموعه ديگر سعي در ساختن و ارائه ديدگاهي مثبت­تر از ايران و ايراني در ذهن مخاطب غيرفارسي­زبان داشته­اند و در گفتمان توليدي خود، بر نكات مثبت و افتخارآميز ايران و ايرانيان بيشتر تأكيد كرده و آنها را برجسته­سازي كرده­اند.