اثر پليمر سوپر جاذب، اسيد هيوميك و باكتري بر صفات فيزيولوژيك يونجه يكساله (Medicago scutellata) در خاك‌هاي آلوده به سرب

با توجه به افزايش آلودگي‌هاي زيست­ محيطي به­ خصوص فلزات سنگين، يافتن روش‌هاي نو و ارزان براي پاك‌سازي خاك‌ها و آب‌هاي آلوده ضروري به­ نظر مي‌رسد. سرب يكي از مهم­ ترين آلاينده‌هاي محيط­ زيست به‌شمار مي‌آيد كه جذب عناصر غذايي توسط گياه را مختل مي‌كند. به­منظور بررسي پتانسيل برخي عوامل زيستي در گياه پالايي سرب و جذب عناصر غذايي توسط يونجه يكساله در خاك آلوده به سرب، آزمايشي به ­صورت فاكتوريل در قالب طرح كاملاً تصادفي با چهار تكرار انجام شد. در اين آزمايش فاكتور اول، سطوح فلز سنگين سرب كه شامل غلظت سرب (17/5، 417/5 و 817/5 ميلي گرم بر كيلوگرم) و فاكتور دوم تركيبات تيماري شامل كاربرد و عدم كاربرد پليمر نانو سوپر جاذب، اسيد هيوميك و باكتري بود. نتايج نشان داد كه افزايش غلظت سرب در خاك موجب كاهش زيست توده و ميزان آب نسبي برگ شده و در گياه ايجاد سميت شد. اما كاربرد هم­زمان باكتري و سوپر جاذب سبب جذب آب و كاربرد اسيد هيوميك، كارايي گياه در جذب مواد غذايي را افزايش داد. بيش ­ترين ميزان فاكتور انتقال در تيمار كاربرد 817/5 ميلي‌گرم بر كيلوگرم سرب و كم­ترين مقدار آن در تيمار عدم كاربرد سرب مشاهده شد. هم­چنين كاربرد اسيد هيوميك و باكتري موجب افزايش فاكتور انتقال شد. نتايج پژوهش حاضر نشان داد، پالايش سرب توسط گياه يونجه امكان­ پذير است و اسيد هيوميك به­ عنوان يك كلات كننده به همراه سوپرجاذب و باكتري به خوبي مي‌تواند اثرات سميت سرب را در گياه يونجه كاهش دهد.