سير تحول صدور گواهينامه رانندگي از آغاز تاكنون

با گسترش زندگي ماشيني و افزايش روزافزون حمل‌ونقل جاده‌ها در نيم‌قرن اخير فوايد اقتصادي و رفاهي ناشي از گسترش ارتباطات و سرعت جابه‌جايي كالا و مسافر، متأسفانه به تعداد و شدت تصادفات جاده‌اي و ضايعات منجر به مرگ يا جراحت ناشي از آن به‌سرعت افزوده شده است. بيشتر اين تصادفات بر اثر عدم آگاهي نسبت به قوانين و مقررات رانندگي گزارش شده است. با ورود اولين ماشين‌ها در ايران در دوره قاجار و وقوع تصادفات به نظر رسيد كه بايد مقررات و قوانيني باشد تا بتوان به‌وسيله آن رانندگان و نوع رانندگي را در كشور كنترل نمود. با توجه به پيچيده‌تر شدن وضعيت رانندگان، تخلفات و افزايش تردّد وسايل نقليه در دوره پهلوي اول و دوم و بعد از انقلاب، گواهينامه‌هاي رانندگي به لحاظ شكلي و محتوايي دچار تحوّل و تغيير شدند و به‌منظور تحقق اهداف مبتني بر صدور پروانه رانندگي، ضروري بود اصلاحاتي بنيادي در شكل و محتوا و نحوه صدور گواهينامه‌ها صورت گيرد كه مي‌بايست شكل و محتواي گواهينامه نيز، متناسب با مأموريت‌هاي جديد آن تغيير يابد. اين پژوهش بر آن است تا با ابتناء بر روش تحقيق توصيفي- تحليلي و با تكيه بر منابع كتابخانه‌اي و اسنادي، روند صدور گواهينامه‌هاي رانندگي را بررسي نمايد و نشان دهد كه محتوا و شكل گواهينامه در گذر زمان چه تحولاتي را از سر گذرانده است. يافته‌ها نشان مي‌دهد كه هم‌زمان با گسترش جمعيت رانندگان و وجود ضرورت‌هاي ناشي از كنترل عبور و مرور و انواع وسايل نقليه كه هر كدام داراي ويژگي‌هاي خاص خود در نوع رانندگي بود و همين طور وسايل نقليه كه به شكل عمومي مورد استفاده قرار مي‌گرفت گواهينامه مخصوص با نوع رانندگي صادر مي‌گرديد و اين ضرورت‌ها باعث تغييرات در صدور انواع گواهينامه در بستر زمان گرديد.