نقش معنويت اسلامي در بروز رفتار شهروندي سازماني

زمينه و هدف: موضوعي كه در سال‌هاي اخير توجه زيادي را به سوي خود جلب كرده است، پيامدهاي به كارگيري معنويت در زندگي اجتماعي و سازماني افراد است و اينكه چگونه مي‌توان با توسل جستن به معنويت، سلامت فردي و سازماني را به ارمغان آورد. با توجه به مباحث مطرح شده و در نظر گرفتن اينكه رفتارهاي شهروندي سازماني يك نوع رفتارهاي فرانقش هستند و به جنبه هاي مادي توجه ندارند و رفتارهاي داوطلبانه هستند، به نظر مي رسد معنويت مي تواند در بروز و ارتقاي چنين رفتارهايي نقش موثري داشته باشد. بنابراين پژوهش حاضر با هدف بررسي نقش معنويت اسلامي در بروز رفتار شهروندي سازماني ارائه شده است. روش‌شناسي: روش تحقيق به لحاظ هدف، كاربردي و از نظر روش، از نوع توصيفي – پيمايشي و همبستگي است. در اين پژوهش كه در حوزه ستادي سازمان ثبت احوال كشور انجام پذيرفت با استفاده از پرسشنامه نمونه‌اي متشكل از 166 نفر از مديران و كارمندان به روش تصادفي – طبقه اي انتخاب شد و با استفاده از آمار توصيفي و استنباطي به نقش معنويت اسلامي در بروز رفتار شهروندي سازماني سازمان ثبت احوال كشور پرداخته شد. پايايي پرسشنامه از طريق مقدار آلفاي كرونباخ و تركيبي و روايي محتوي با نظرخواهي از اساتيد راهنما، مشاور و كارشناسان مذهبي در حوزه علميه و همچنين كارشناسان سازماني تأييد و روايي سازه نيز از طريق تحليل عاملي تأييدي، بررسي شد. يافته ها: يافته هاي تحقيق بيانگر اين است كه ميان معنويت اسلامي و رفتار شهروندي سازماني رابطه معنادار و مثبتي وجود دارد؛ اين اثرگذاري با توجه به ضرايب استاندارد (گاما) در حد متوسطي نشان داده شده است. و نيز با توجه به رتبه بندي ابعاد رفتار شهروندي سازماني در ميزان تأثيرپذيري از معنويت اسلامي به ترتيب اثر معنويت اسلامي بر رفتارهاي كمك كننده محدود و در سطح پايين و بيشترين و قوي ترين اثر در اين تحقيق بر بعد ابتكارات فردي مي‌باشد. نتيجه‌گيري: به طور كلي مجموع نتايج، فرضيات تحقيق را به طور تجربي تأييد مي كند و از آنجا كه نتايج تحقيق نشان داد معنويت اسلامي در بروز رفتار شهروندي سازماني مؤثر و باعث افزايش رفتارهاي فرانقشي در سازمان ثبت احوال كشور مي‌شود در پايان پيشنهادهايي حاصل از نتايج تحقيق براي تقويت و بهبود معنويت اسلامي در محيط كار و سازمان ارائه شده اند.

زمينه و هدف: موضوعي كه در سال‌هاي اخير توجه زيادي را به سوي خود جلب كرده است، پيامدهاي به كارگيري معنويت در زندگي اجتماعي و سازماني افراد است و اينكه چگونه مي‌توان با توسل جستن به معنويت، سلامت فردي و سازماني را به ارمغان آورد. با توجه به مباحث مطرح شده و در نظر گرفتن اينكه رفتارهاي شهروندي سازماني يك نوع رفتارهاي فرانقش هستند و به جنبه هاي مادي توجه ندارند و رفتارهاي داوطلبانه هستند، به نظر مي رسد معنويت مي تواند در بروز و ارتقاي چنين رفتارهايي نقش موثري داشته باشد. بنابراين پژوهش حاضر با هدف بررسي نقش معنويت اسلامي در بروز رفتار شهروندي سازماني ارائه شده است. روش‌شناسي: روش تحقيق به لحاظ هدف، كاربردي و از نظر روش، از نوع توصيفي – پيمايشي و همبستگي است. در اين پژوهش كه در حوزه ستادي سازمان ثبت احوال كشور انجام پذيرفت با استفاده از پرسشنامه نمونه‌اي متشكل از 166 نفر از مديران و كارمندان به روش تصادفي – طبقه اي انتخاب شد و با استفاده از آمار توصيفي و استنباطي به نقش معنويت اسلامي در بروز رفتار شهروندي سازماني سازمان ثبت احوال كشور پرداخته شد. پايايي پرسشنامه از طريق مقدار آلفاي كرونباخ و تركيبي و روايي محتوي با نظرخواهي از اساتيد راهنما، مشاور و كارشناسان مذهبي در حوزه علميه و همچنين كارشناسان سازماني تأييد و روايي سازه نيز از طريق تحليل عاملي تأييدي، بررسي شد. يافته ها: يافته هاي تحقيق بيانگر اين است كه ميان معنويت اسلامي و رفتار شهروندي سازماني رابطه معنادار و مثبتي وجود دارد؛ اين اثرگذاري با توجه به ضرايب استاندارد (گاما) در حد متوسطي نشان داده شده است. و نيز با توجه به رتبه بندي ابعاد رفتار شهروندي سازماني در ميزان تأثيرپذيري از معنويت اسلامي به ترتيب اثر معنويت اسلامي بر رفتارهاي كمك كننده محدود و در سطح پايين و بيشترين و قوي ترين اثر در اين تحقيق بر بعد ابتكارات فردي مي‌باشد. نتيجه‌گيري: به طور كلي مجموع نتايج، فرضيات تحقيق را به طور تجربي تأييد مي كند و از آنجا كه نتايج تحقيق نشان داد معنويت اسلامي در بروز رفتار شهروندي سازماني مؤثر و باعث افزايش رفتارهاي فرانقشي در سازمان ثبت احوال كشور مي‌شود در پايان پيشنهادهايي حاصل از نتايج تحقيق براي تقويت و بهبود معنويت اسلامي در محيط كار و سازمان ارائه شده اند.