ﺄﺛﯿﺮ ﺷﺎﺧﺺ ﻫﺎي ﺑﺎرﻧﺪﮔﯽ روي ﻣﺼﺮف ﻣﻨﺎﺑﻊ آب زﯾﺮزﻣﯿﻨﯽ و اﻟﮕﻮي ﮐﺸﺖ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻮردي: دﺷﺖ ﺷﺒﺴﺘﺮ از ﺣﻮزه درﯾﺎﭼﻪ اروﻣﯿﻪ

منابع آب‌هاي‌زيرزميني از مهمترين منابع توليدي در فعاليت‌هاي كشاورزي محسوب مي‌شود. برداشت بي‌رويه از منابع آب‌زيرزميني و بروز شرايط نامساعد آب و هوايي و تداوم آن، چالش‌هاي مهمي را در مديريت منابع آب به وجود آورده‌است. بر اين اساس تجديدنظر در مديريت منابع آب امري ضروري است. دشت شبستر از مناطق مهم كشاورزي استان آذربايجان‌شرقي محسوب مي‌شود كه با برداشت بي‌رويه آب و بحران منابع آبي مواجه شده‌است. با توجه به اينكه بارندگي مهمترين عامل در تغذيه منابع آب‌هاي زيرزميني مي‌باشد، لذا در مطالعه حاضر سعي شده‌است كه با استفاده از الگوي برنامه‌ريزي پويا تأثير شاخص‌هاي بارندگي روي حجم و مصرف آب‌زيرزميني و الگوي كشت دشت شبستر در افق زماني 10 ساله بررسي شود. نتايج نشان داد كه شاخص بارش استاندارد 48 ماهه (SPI48) با شاخص منبع آب‌زيرزميني (GRI) و ارتفاع سفره آب‌زيرزميني همبستگي بالايي داشته و تعيين ارتفاع پمپاژ آب براساس شاخص SPI48 موجب بهبود بيلان آبخوان مي‌گردد. سطح زيركشت محصولات گندم، جو و انگور در شرايط خشكسالي افزايش يافته و سطح زيركشت محصولات پرآب مانند گوجه‌فرنگي و يونجه كاهش مي‌يابد. كاهش استخراج و مصرف آب با بكارگيري تكنولوژي‌هاي آبياري آب‌اندوز و اعمال قيمت‌هاي مناسب براي محصولات كم‌آب از راهكار‌هاي اساسي ترميم سفره آب‌هاي زيرزميني در منطقه شبستر مي‌باشد.