تأثير عوامل محيطي و اجتماعي بر احساس امنيّت شهري (مورد مطالعه: محلّات منتخب شهر يزد)

عوامل متعدّد و متنوّعي در برقراري نظم و امنيت اجتماعي تأثيرگذار هستند. از آن جمله مي­توان به عوامل محيطي و اجتماعي اشاره كرد. اهميت اين عوامل از آنجايي است كه بپذيريم كه عوامل ناامني در بستر مكان رخ مي­دهند و توجه به اين نكته كه رفتار انسان در فضا و مكان­هاي مختلف، متفاوت بوده و در بسياري موارد فضا محرّك انسان در بروز رفتار مجرمانه مي­باشد، امري ضروري است. اين تحقيق از نوع پيمايشي است كه طي آن از طريق پرسشنامه با روش خوشه­اي، 214 نفر در دو محله­ي اميرآباد و صفائيه مصاحبه شده است. براي تحليل داده­ها از آزمون ضريب رگرسيون و پيرسون استفاده شده است. بر اساس يافته­هاي تحقيق، متغير­هاي فضاي فيزيكي، قلمروگرايي، نظارت اجتماعي و تعاملات اجتماعي بر روي احساس امنيت تأثير دارند ولي ميان ميزان جرم با احساس امنيت رابطه­اي به دست نيامد. همچنين متغير­هاي تصور مردم، دستيابي به امكانات و سخت كردن آماج جرم بر روي ميزان جرم تأثير دارند. مي­توان گفت متغيّر­هاي فضاي فيزيكي و كالبدي، قلمروگرايي و تعاملات اجتماعي عوامل مهمّي براي بالا بردن احساس امنيّت محسوب مي­شوند. توجّه به فضاهاي غيرقابل دفاع و ايجاد فضاهاي سبز و مناسب براي گذران اوقات فراغت و در پي آن بالا بردن قلمروگرايي و تعاملات اجتماعي ساكنان كه باعث نظارت غيررسمي و به دنبال آن نگهداري و مراقبت ساكنان از محلّه ­ي خود مي­شود، مي­تواند سياست ­هايي موثّر براي ارتقاي احساس امنيت تلقي گردد. بر اين اساس توجّه سياست­گذاران و برنامه ­ريزان شهري بايد به مقولاتي همچون توسعه ­ي پايدار و عدالت در توزيع امكانات شهري جلب گردد.