بررسي وضعيت توسعه پايدار نقاط شهري شهرستان‌هاي مرزي كشور

هدف اصلي اين مقاله، رتبه‌بندي، طبقه‌بندي و سطح‌بندي شاخص‌هاي توسعه پايدار مناطق شهري شهرستان‌هاي مرزي كشور در سال 1395 است. براي سنجش توسعه پايدار از داده‌هاي سرشماري‌هاي عمومي نفوس و مسكن، داده‌هاي آمارگيري‌هاي نمونه‌اي و ساير منابع استفاده شده است. اين سنجش در چهار بُعد اقتصادي، اجتماعي-جمعيتي، كالبدي-دسترسي و زيست محيطي و در مقياس نقاط شهري شهرستان‌هاي مرزي كشور (118 شهرستان) انجام شده است. براي تعيين وزن هريك از گويه‌هاي ابعاد توسعه پايدار، از روش آنتروپي شانون و براي رتبه­بندي از مدل ويكور استفاده شده است. يافته‌هاي تحقيق نشان مي‌دهند: حدود 3 درصد نقاط شهري شهرستان‌هاي مرزي كشور در وضعيت ناپايدار، 42 درصد در وضعيت نسبتاً ناپايدار، 53 درصد در وضعيت بينابين يا پايداري متوسط و حدود 2 درصد در وضعيت نسبتاً پايدار قرار دارند. همچنين نتايج اين تحقيق نشان مي‌دهند كه در اين مناطق، وضعيت همه شاخص‌هاي جمعيتي-اجتماعي، اقتصادي، زيست محيطي و كالبدي چندان مساعد نيست و غلبه اصلي به‌خصوص در شاخص‌هاي اقتصادي، زيست محيطي و دسترسي-كالبدي با دامنه‌هاي ناپايدار و نسبتاً ناپايدار است. تنها در شاخص اجتماعي-جمعيتي، وضعيت تاحدودي مساعد بوده و اكثر شهرستان‌هاي مرزي در وضعيت متوسط توسعه پايدار قرار دارند. با عنايت به يافته‌هاي تحقيق، نياز به توجه و برنامه‌ريزي‌هاي عملي براي توسعه اين مناطق وجود دارد.