بررسي شيوه ها و تاكتيك هاي جنگي قرمطيان بحرين با توجه به عقايد منجي گرايانه

در اواخر قرن سوم هجري ابوسعيد جنّابي با بهره­ گيري از عقايد اسماعيليان قرمطي، دولت قرمطيان را در بحرين تأسيس كرد. اين دولت به دليل اختلافات مذهبي كه با حكومت­هاي همجوار داشت اغلب با دستگاه خلافت عباسي و اهل سنت در كشمكش بود. حاكمان قرمطي بحرين با بهره­گيري از نيروي ايمان پيروانشان در صدد دستيابي به اهداف خود بودند. آنان معتقد بودند با ظهور قائم منتظرشان، اسلام منسوخ خواهد شد و با پايداري در نبرد تلاش مي­كردند زمينه ظهور او را فراهم سازند. بعلاوه پيروي از روش­هاي جنگي منحصر به فرد و مبتني بر سبك­هاي ابداعيشان اسباب موفقيت بيشتر آن­ها را فراهم مي­ساخت. مسأله اصلي پژوهش حاضر بررسي شيوه ­ها و تاكتيك­هاي جنگي قرمطيان با توجه به عقايد منجي­گرايانه آن­ها مي باشد. سؤال اصلي آن است كه قرمطيان بحرين براي وصول به موفقيت در ميدان نبرد از چه روش­هايي استفاده مي­كردند؟ كه در پاسخ بايد گفت يافته ­هاي اين پژوهش حكايت از آن دارد كه آشنايي قرامطه با شيوه­ ها و تاكتيك­هاي نظامي از يك­سو و به ­كارگيري درست و مؤثر آن تاكتيك­ها در پيروزي­هايشان تأثير بسزائي داشته است. از سوي ديگر، در بررسي شيوه ­هاي جنگي قرمطيان به اين نتيجه مي­رسيم كه آنان در مقابله با دشمنان خود به شيوه­ ها و تاكتيك­هاي رزمي معاصر خود آشنا بودند. آن­ها در نبردها شيوه مناسب شرايط اقليمي وجغرافيايي محل نبرد را در نظر مي­گرفتند، بنابراين در تصرف مناطق ساحلي از فنون دريايي و در مناطق كوهستاني و بياباني، از شيوه استتار يا كمين و تعقيب و گريز كه مناسب آن مناطق بود، بهره مي­بردند.