آثار سرريز ناشي از گسترش صنايع در استان تهران بر استان هاي همجوار (رويكرد جدول داده ستانده بين منطقه اي)

تكنيك داده – ستانده از سالها قبل و به طور گسترده در برنامه‌ريزي‌هاي منطقه‌اي بكار رفته است، اما آنچه كه كمتر به آن پرداخته شده است، مدل‌هاي چند منطقه‌اي و اثرات سريز و بازخورد بين مناطق است. با توجه به اينكه ساخت جداول داده – ستانده بين منطقه‌اي بسيار پرهزينه و زمان‌براست، اولين سوال قابل طرح اين است كه آيا ساخت اين جداول ضرورت دارد يا خير؟ و با ناديده گرفتن اين اثرات در مدل‌هاي تك منطقه‌اي خطاي برنامه‌ريزان و سياستگذاران چقدر است؟ در اين مقاله نشان خواهيم داد هر چه تعداد مناطق افزايش ‌يابد، خطاي حاصل از استفاده از مدل‌هاي تك منطقه‌اي و ناديده گرفتن آثار سرريز و بازخورد نيز افزايش مي‌يابد، به طوريكه ميانگين خطاي در نظر نگرفتن آثار سرريز و بازخورد در يك مدل تك منطقه‌اي در مقايسه با مدل دو منطقه‌اي در حدود 19/6 درصد است كه در مقايسه با يك مدل 7 منطقه‌اي ميانگين اين خطا به 29/6 درصد نيز مي‌رسد. از ديگر نتايج حاصل از اين تحقيق تعيين ميزان آثار سرريز تغييرات در استان تهران بر روي ساير استانها است. نتايج بررسي‌ها نشان مي‌دهد؛ بيشترين آثار سرريز بر استان قزوين و كمترين آثار بر استان سمنان است. آثار سرريز به تفكيك بخش‌ها نيز نشان مي‌دهد، در بخش‌هاي صنايع غذايي و فلزي استان‌هاي قزوين، مركزي و مازندران بيشترين آثار را دريافت مي‌كنند و در بخش‌هاي ماشين‌آلات، شيميايي، بيشترين آثار سرريز از آن استان‌هاي قزوين و مركزي است.