تحليل انسجام متني غزلي از حافظ براساس ساخت مبتدايي

يكي از مباحثي كه همواره در بحث از ساختار غزل مطرح مي‌شود، موضوعِ بود يا نبودِ انسجام در غزل است. در همين راستا، مقاله پيشِ رو در پيِ آن است كه با به كارگيري رويكرد زبان‌شناسي نقش‌گرا و استخدامِ الگويِ انسجامِ ساختاري، ساختارِ تماتيكِ غزلي از حافظ را بررسي كند. بنابراين هدف از انجام اين پژوهش آن است كه با تحليلِ ساختارِ تماتيك «بند» و نحوۀ ساز‌مان‌دهي عناصرِ دروني آن چگونگي، بروز و ظهورِ انسجام ساختاري را در غزل فارسي بحث و بررسي كند. از اين رو پس از تبيينِ كلياتي دربارۀ فرانقش‌ها، نحوۀ سازمان‌دهي جمله از منظرِ ساختارِ تماتيك، و گونه‌هاي نشان‌دار و بي‌نشانِ ساختار آغازگربيانگر در زبانِ فارسي مطرح مي‌شود. در ادامه با استخدامِ روشِ توصيفي تحليلي در بررسي ساختارِ تماتيك جملات، غزلي از حافظ بررسي مي‌شود. اين بررسي علاوه بر آشكار كردنِ نكاتي دربارۀ انسجامِ ساختاري غزل و نحوۀ سازمان‌دهي ساختارهاي مضمونيِ آن، برخي از تلقي‌هاي پنهان شاعر را نيز كه در خلال اين بررسي برجسته مي‌شوند تحليل مي‌كند. در پايان مشخص مي‌شود كه با اتكاء به اين روش مي‌توان موضوعِ انسجام را در بسياري از غزل‌هاي حافظ با اتكاء به نحوۀ سازمان‌دهي ساختار آغازگربيانگر تحليل و بررسي كرد.