حدوث زماني عالم از منظر متكلمان مسلمان

مساله حدوث و قدم عالم از مباحث ميان دانشي است كه در دانش كلام، فلسفه و عرفان به فراخور مقام از آن سخن به ميان آمده است. نوشتار پيش رو به تفصيل به نظريات، و ادله مختلف متكلمان مسلمان پيرامون حدوث عالم و نقد و ارزيابي آنها پرداخته است، و نيز تبيين اختلاف نظريات، مباني و استدلال‌هاي حكيمان و متكلمان از يك سو، و نيز اختلاف متكلمان متأخر (داراي گرايش فلسفي) با قدماي متكلمان از سوي ديگر را مد نظر قرار داده، و در انتها، به ديدگاه ملاصدرا اشاره مي‌كند كه انتساب نظريه قدم عالم جسماني به اساطين و بزرگان فلسفه را ناصواب دانسته و اثبات مي‌كند كه آنان به پيروي از انبياي الهي، به حدوث عالم جسم و جسماني معتقد بودند، و خود نيز اين نظريه را مي‌پذيرد، و به اين ترتيب در نزديك سازي نظريه متكلمان و حكيمان توفيق مي‌يابد.