تاثير درمان ذهن آگاهي مثبت محور، شناخت درماني مبتني بر ذهن آگاهي و درمان شناختي-رفتاري بر پرخاشگري و حالات خلقي دانش آموزان دختر افسرده

The Effect of Positive Mindfulness Therapy, Mindfulness Based cognitive Therapy and Cognitive-Behavioral Therapy on Aggression and Mood States of Female Students with Depression

زمينه و هدف: پرخاشگري (Aggression) و حالات خلقي (Mood states) سطح پايين از زمره مشكلاتي است كه دختران دانش­‌آموز افسرده از آن رنج مي­‌برند. ازاين‌رو، پژوهش حاضر باهدف مقايسه تأثير درمان ذهن آگاهي مثبت محور (Positive Mindfulness Therapy يا PMT)، شناخت درماني مبتني بر ذهن آگاهي (Mindfulness Based Cognitive Therapy يا MBCT) و درمان شناختي-رفتاري (Cognitive Behavioral Therapy يا CBT) بر پرخاشگري و حالات خلقي دانش­‌آموزان دختر افسرده اجرا شد. مواد و روش­‌ها: روش پژوهش نيمه آزمايشي با پيش­‌آزمون-پس‌آزمون و گروه كنترل بود. از 300 دانش­‌آموز دختر مقطع متوسطه اول شهر نائين در سال 1396، 60 نفر به‌صورت هدفمند مبتني بر ملاك­‌هاي ورود و خروج انتخاب و به­‌طور تصادفي در چهار گروه (شاهد، PMT، MBCT و CBT) گمارده شدند. براي سنجش متغيرهاي پژوهش پرسشنامه پرخاشگري (Aggression Questionnaire يا AQ) و مقياس حالات خلقي (Brunel Mood Scale يا BRUMS) استفاده شد. گروه­‌هاي PMT، MBCT و CBT هر يك به مدت 12 جلسه، تحت درمان قرارگرفته و گروه شاهد هيچ‌گونه درماني دريافت ننمود. داده­‌ها از طريق تحليل كوواريانس (ANCOVA) تحليل شد. يافته­‌ها: بر اساس نتايج ANCOVA هر سه نوع درمان نسبت به گروه شاهد تأثير معناداري بر كاهش پرخاشگري و افزايش حالات خلقي نشان دادند (01/0>p). همچنين اثر PMT در مقايسه با MBCT و CBT بر كاهش پرخاشگري بيشتر بود (01/0>p)، ولي تأثير سه نوع درمان بر حالات خلقي يكسان بود (05/0

Aim and Background: Aggression and low level of mood states are the problems which female students with depression suffer from them. Therefore, the aim of this study was to compare the effect of Positive Mindfulness Therapy (PMT), Mindfulness Based Cognitive Therapy (MBCT) and Cognitive Behavioral Therapy (CBT) on aggression and mood states in female students with depression. Methods and Materials: The research method was semi-experimental with pretest-posttest and control group. Out of 300 female high school students in Nain City in 2017, 60 participants were selected using purposeful method based on entry and exit criteria and randomly assigned into four groups (control, PMT, MBCT and CBT). To measure the dependent variables, the Aggression Questionnaire (AQ) and Brunel Mood Scale (BRUMS) were used. The group of PMT, MBCT and CBT received 12 sessions of treatment and the control group did not receive any treatment. The data were analyzed with the use of analysis of covariance (ANCOVA). Findings: Based on the results of ANCOVA, all three treatments had a significant effect on decrease of aggression and increase of mood states (p<0.01). Also, the effect of PMT was more than MBCT and CBT on reducing aggression (p<0.01), but the effect of three types of treatment on mood states was similar (p>0.05). Conclusions: Considering the more powerful effect of PMT compared to other two treatments in decreasing aggression and with the equal effects of three types of treatment on mood states, the use of these treatments is suggested for girl students with depression.