تحليل متغيرهاي محيطي به منظورتهيۀ نقشۀ حساسيت فرسايش خندقي در حوضۀ طرود با روش شواهد وزن قطعي

فرسايش خندقي يكي از فرآيندهاي فرسايندۀ سطح زمين است كه عمدتاً باعث تغيير شكل سطح زمين و ايجاد خسارت شديد محيطي و اقتصادي مي­گردد. هدف از اين پژوهش مدل­سازي بين متغيرهاي ­محيطي مؤثر در فرسايش خندقي موجود در منطقۀ مطالعاتي و تهيۀ نقشۀ حساسيت فرسايش خندقي با روش داده محور شواهد وزن قطعي در حوضۀ طرود كه داراي حساسيت بالايي نسبت به فرسايش خندقي است، مي­باشد. در ابتدا نقشۀ پراكنش خندق­ها با استفاده از عمليات ميداني تهيه گرديد و از 80 مورد شناسايي شده، 70 درصد (56 خندق) به طور تصادفي به منظور مدل­سازي و بقيه 30 درصد (24 خندق) براي اعتبارسنجي مورد استفاده قرار گرفت. در جريان مدل­سازي اگر بين متغيرها همبستگي بالايي وجود داشته باشد دقت مدل كاهش پيدا مي­كند، بدين­منظور تست هم­خطي بين متغيرهاي وابسته انجام گرفت. ضريب تحمل يك شاخص مهم براي محاسبۀ تست هم­خطي مي­باشند. در نهايت 15 متغير شامل شاخص­هاي ژئومورفومتري، زمين­شناختي، محيطي و هيدرولوژيك به منظور مدل­سازي مورد استفاده قرار گرفت. در جريان مدل­سازي­ با روش شواهد وزن قطعي چهار رابطۀ قطعيت (Bel)، عدم قطعيت (Dis)، عدم اطمينان (Unc) و احتمال (Pls) محاسبه گرديد و از تابع قطعيت براي تهيۀ نقشۀ حساسيت فرسايش خندقي استفاده گرديد. به منظور اعتبارسنجي مدل از مساحت زيرمنحني AUC استفاده گرديد و مقادير نرخ پيش­بيني و نرخ موفقيت براي مدل محاسبه گرديد. طبق نتايج روش شواهد وزن قطعي با نرخ پيش­بيني 1 و نرخ موفقيت 959/ 0 داراي دقت عالي بوده و قابليت فوق العاده­اي در شناسايي مناطق حساس به فرسايش خندقي در منطقۀ مطالعاتي داشته است. نتايج نشان داد كه­ 79 /21 درصد (84/ 90 كيلومترمربع) از سطح منطقۀ مطالعاتي در كلاس حساسيت زياد و خيلي زياد قرار گرفته است.