بررسي كاني‌سازي و نحوه رخداد كانسار مس بهاريه (شمال‌شرق كاشمر) بر مبناي شواهد كانه‌نگاري، ژئوشيمي و ميانبارهاي سيال

كانسار مس بهاريه با تناژ تقريبي يك ميليون تن در 30 كيلومتري شمال‌شرق شهرستان كاشمر قرار دارد و از ديدگاه ساختاري متعلق به پهنه سبزوار و منطقه فلززايي تكنار است. كانه‌زايي در اين منطقه بصورت يك افق معدني چينه‌كران با درازاي تقريبي 200 متر و راستاي شرقي ‌غربي در ميزبان آندزيت توف با سن ائوسن مياني، رخداده است. سنگ‌هاي منطقه بهاريه اغلب شامل آندزيت، داسيت و ريوليت با ماهيت كالك آلكالن تا شوشونيتي هستند كه بر مبناي شواهد ژئوشيمي عناصر كمياب غيرمتحرك (نظير عناصر La، Yb و Zr)، اين سنگ‌ها در جايگاه پهنه‌هاي فرورانش حاشيه‌ي قاره‌اي قرار مي‌گيرند. كالكوپيريت و پيريت كانه‌‌هاي سولفيدي اصلي در منطقه هستند كه كانه‌هاي بورنيت، كووليت و كالكوسيت به صورت فرعي آنها را همراهي مي‌نمايد. دگرساني‌هاي كم دماي سيليسي، كلسيتي، كلريتي و آرژيليك، مهمترين دگرساني‌هاي مشاهده شده در بخش كانه‌دار هستند. طبق مطالعات، دو نوع ميانبار سيال آبگين شامل ميانبارهاي دو فازي غني از مايع (LVtype) و غني از گاز (VLtype) در رگه‌هاي كوارتزكانه‌دار كانسار بهاريه تشخيص داده شد. تغييرات دماي همگن‌شدن نهايي در اين ميانبارها بين 187 تا C° 356 و شوري بين 0.99 تا 18.7 درصد معادل ‌نمك‌طعام بدست آمد. خصوصياتي نظير ساخت و بافت‌هاي رگه‌اي، برشي و حفره‌اي، سنگ ميزبان آتشفشاني، وجود دگرساني‌هاي كم دما، تركيب كانه‌شناسي ساده و محتواي بالاي كالكوپيريت، دما و شوري متوسط سيال و ساير موارد، گوياي شباهت كانسار بهاريه با كانسارهاي مس (نقره) تيپ مانتو (طبقات سرخ آتشفشاني) در شيلي است.