تكاپوهاي سياسينظامي خاندان بابان در كردستان ايران و پيامدهاي آن (1105تا1193ق/1694تا1779م)

مقارن سدﮤ دوازدهم قمري/هيجدهم ميلادي، در تلاقي دو امپراتوري عثماني و ايران، حكومت‌هاي محلي بابان و اردلان قرار گرفته بودند. برخلاف وابستگي سياسي بني‌اردلان به دولت مركزي ايران، حكمرانان بابان مطيع امپراتوري عثماني بودند. اين دو حكومت محلي به‌واﺳﻄﮥ قرب هم‌جواري و ريشه‌هاي قومي و مذهبي و عقيدتي، وجه‌هاي مشتركي داشتند. با وجود اين پيوستگي‌ها، آنها در نقش نمايندگان دولت مركزي، در مرزهاي غربي با هم رقابت مي‌كردند. بخشي از اين رقابت‌ها اختلافات ارضي و سياسي آنها بود. حكام بابان و اردلان در دوره‌هاي حاكميت سياسي‌شان، براي دستيابي به اهداف خود، همواره با هم كشمكش‌هايي داشتند و بارها قلمرو يكديگر را آماج تهاجم مي‌كردند. در اين پژوهش، با هدف بررسي تحرك‌هاي سياسي و نظامي حكام بابان در كردستان ايران، به شيوه توصيفي‌تحليلي، پيامدهاي اين اقدامات تبيين شده است؛ همچنين درباره چگونگي عملكرد حكومت مركزي ايران در برابر حوادث پيش‌آمده توضيح داده شده است. ياﻓﺘﮥ پژوهش نشان مي‌دهد روابط بين دو خاندان بابان و اردلان، هميشه در حمايت از منافع حكومت مركزي و متبوع خود نبوده و گاه اختلافات داخلي خودِ حكام محلي و نيز اختلافات آنان با مركز، بر روابط اين دو خاندان تأثير گذاشته است؛ همچنين پيرو سياست‌هاي خارجي، دولت‌هاي مركزي در امور آنها دخالت مي‌كردند.