نقش ديوان بين‌المللي دادگستري در برقراري حاكميت بين‌المللي قانون

حاكميت قانون، به مفهوم تحديد قدرت خودسرانۀ دولت به‌منظور حفظ حقوق و آزادي‌هاي بنيادين فردي از اركان اساسي دموكراسي است. از سوي ديگر در عرصۀ بين‌المللي، حاكميت قانون ابزاري در جهت حفظ صلح و امنيت بين‌المللي ترويج و اعتلاي حقوق بشر و پايبندي اركان تصميم‌گير به مقررات پذيرفته‌شده است. با توجه به ساختار و واقعيت‌هاي حاكم بر جامعۀ بين‌المللي، مفهوم حاكميت قانون در عرصۀ بين‌المللي به‌صورت متفاوتي از حقوق داخلي اعمال خواهد شد. حاكميت قانون در حقوق بين‌الملل به مفهوم محدوديت حاكميت و اختيارات دولت‌ها از طريق قواعد و مقررات حقوقي است. ديوان بين‌المللي دادگستري به‌عنوان ارگان قضايي اصلي ملل متحد كه از صلاحيت عام برخوردار است، در برقراري و حفظ حاكميت قانون در جامعۀ بين‌المللي نقش اساسي و محوري دارد. در واقع ديوان بين‌المللي دادگستري در جريان رسيدگي قضايي خود و در كنار حل‌وفصل اختلافات مطروحه به‌عنوان يك وظيفۀ سازماني به برقراري و تقويت حاكميت بين‌المللي قانون نيز مبادرت مي‌ورزد. هدف پژوهش حاضر بررسي روش‌هايي است كه ديوان براي برقراري و تقويت حاكميت بين‌المللي قانون از آنها استفاده مي‌كند.