كارآيي روش‌هاي مختلف تفكيك داده در افزايش دقّت و صحّت برآورد رسوب معلق ايستگاه‌ها با استفاده از روش نسبت‌ها در منحني سنجۀ رسوب (مطالعۀ موردي: بخشي از حوضۀ آبخيز اترك واقع در استان گلستان)

برآورد رسوب معلق حوضه ­هاي داراي آمار و اطلاعات به آساني امكان­پذير است ولي حوضه ­هاي فاقد آمار، روش­هاي ديگري را مي­طلبد. بر اين اساس، روش­هاي تجربي موسوم به منحني سنجۀ رسوب يا روابط "دبي- دبي رسوب" ارائه شده است. تحقيق حاضر درصدد ارائۀ روش­هاي بهتر تفكيك داده و در نهايت تهيه و تدقيق منحني سنجۀ رسوب معلق در ايستگاه­هاي هيدرومتري مراوه تپه، هوتن، قازانقايه واقع بر رودخانۀ اترك در حوضۀ آبخيز اترك سقلي واقع در استان گلستان است. به منظور افزايش دقت برآورد رسوب از دسته­ بندي ماهانه، فصلي، كل نمونه­ ها، دورۀ خشك و مرطوب و كلاسه­بندي دبي همراه با تناوب برازش منحني سنجۀ رسوب به روش­هاي برازش تك خطي، برازش تك خطي با تعديل FAO، برازش تركيبي (چند خطي)، روش ترسيمي (حداكثر غلظت) و برازش حد وسط دسته­ها بهره­ گيري شده است. به اين منظور، از شاخص­هاي آماري به منظور انتخاب روش برتر استفاده شد. نتايج نشان داد مدل منحني سنجۀ رسوب با برازش يك خط براي كل داده­ها با اعمال تصحيح FAO در ايستگاه مراوه تپه، روش برازش يك خط در تقسيم­بندي داده­ها براساس دورۀ خشك و مرطوب با اعمال تعديل FAO در ايستگاه قازانقايه و روش برازش يك خط در تقسيم ­بندي داده­ ها براساس كلاسه ­بندي دبي در ايستگاه هوتن در بين مدل­هاي مورد آزمون داراي كم­ترين ميزان ميانگين مربعات خطا بوده و بهترين قابليت پيش­بيني را در برآورد رسوب ايستگاه­هاي مورد مطالعه داراست. براساس روش­هاي منتخب ميزان متوسط رسوب ويژۀ معلق حوضۀ آبخيز اترك تا محل ايستگاه مراوه تپه، قازانقايه و هوتن به ترتيب برابر 705، 683 و 781 تن در سال در كيلومتر مربع برآورد گرديد.