قواعد ساده رفتار از منظر قرآن كريم (مطالعه موردي سوره بقره): كاربست در سازمان و مديريت

در محيط متنوع، پيچيده و متغير امروزي كه از سازمان‏ها به عنوان سيستم‏هاي پيچيده سازوارشونده ياد مي‏شود، اهميت بومي‏ سازي نظريه‌ها و گفتمان‌هاي مديريت سازمان، براي مواجهه با عناصر و كنشگرهاي متعدد و متكثر محيطي و غلبه بر آنها با كشف قوانيني كه نيازمند صرف كمترين هزينه و دستيابي به بيشترين اثربخشي باشد، به مراتب بيشتر احساس مي‏‏شود. براي پيشبرد چنين رويكردي، تاكيد بر قواعد لايزال الهي، دست آويز مستحكمي جهت تحقق هدف به شمار مي‏رود. در همين راستا، پژوهش حاضر با هدف كشف قواعد ساده رفتاري مديريت در سازمان‏ها از منظر قرآن كريم، به مداقه و كاوش در آيات سوره مباركه بقره با بهره‏گيري از روش تحليل محتواي كيفي و جستجوي ادات شرط، ادات تعليل، ادات رجاء و ادات تفريع پرداخت. براين اساس، نگارندگان به 8 قاعده رفتاري ساده مشتمل بر قواعد هدايت ، پيروي ، مجازات ، ظلم ستيزي ، لطف ، پاداش ، سپاس و قدرداني و وضع قوانين و تابعيت دستورات الهي دست يافتند. در نهايت، با به كارگيري مضامين نهفته در هر آيه، به بيان دلالت‏هاي كاربردي آن‏ها در سازمان‏ها پرداخته شد. اين پژوهش مي‏تواند علاوه بر توسعه دانش نظري موجود، نقش موثري در راستاي اسلامي ‏شدن سازمان‏ها و متناسب ‏سازي با فضاي بومي كشور ايفا نمايد.