تحليل نقش خانواده در پيش‌ گيري از جرائم و انحرافات از منظر آيات و روايات بر اساس الگوي رفع نياز

انسان موجودي اجتماعي است كه در سايه ارتباط با ديگران مي‌تواند به استعدادهاي خويش واقف شده و نيازهايش را برطرف كند. اين تعامل از خانواده شروع و سپس به خويشاوندي و بعد از آن به ديگر افراد جامعه سرايت مي‌كند. از آن‌جايي كه پيش‌گيري از رفتارهاي مجرمانه در فهرست وظايف انبياء و پيشوايان ديني قرار مي‌گيرد، همواره پيش‌گيري از وقوع جرائم و انحرافات در نظام اجتماعي اسلام مقدم بر اصلاح مجرم بوده است؛ در قرآن‌كريم و روايات معصومين بهترين شيوه‌ها براي پيش‌گيري از جرائم و مفاسد اجتماعي معرفي شده است. مقاله حاضر با روش توصيفي  تحليلي با تأكيد بر شيوه اجتهاد به‌دنبال بررسي اين سؤال است كه با محوريت آيات و روايات، خانواده چگونه بر اساس الگوي رفع نياز از ارتكاب جرائم و انحرافات جلوگيري مي‌كند؟ نتايج پژوهش نشان مي‌دهد كه در آموزه‌هاي دين اسلام، مجموعه‌اي از لايه‌هاي كنترلي در پيش‌گيري از جرائم و انحرافات وجود دارد كه قبل از لايه حكومت و مقدم بر آن است. اين لايه‌ها عبارتند از: لايه فرد، خانواده، خويشاوندي، همسايگي، اخوت و برادري ايماني كه از طريق دو رويكرد مهم حمايتي (رفع نياز از طريق مشروع) و حفاظتي (جلوگيري از ارضاي نيازها به صورت نامشروع) نقش مهمي در پيش‌گيري از جرائم و انحرافات ايفا مي‌كنند.