بررسي روند نمادگرايي عناصر معماري، در نگاره خسرو درحال گوش كردن به موسيقي باربد از منظر نشانه‌شناسي پيرس

نگارگري ايراني، باطني و تا حدودي پنهاني است و براي برداشت مفاهيم آن مطالعه دقيق بيننده را نياز است. زيرا اشاره‌اي به هدفي والا دارد. در اين بين علم نشانه شناسي كمك مي‌كند تا با شناسايي و طبقه بندي نشانه‌هاي هر فرهنگي، شناخت عناصر معماري آن امكان پذير شود تا بتوان با استفاده مجدد آن‌ها به فراخور زمان حال جايگاه ايران را در جهان معاصر معماري تقويت كرد. براي رسيدن به اين منظور روش تحقيق، تاريخي تفسيري و بر مبناي منابع تاريخي و مكتوب است. جمع آوري اطلاعات، اسنادي، ابزار گردآوري اطلاعات، كتابخانه‌اي و روش استدلال، استنتاجي است. مقاله حاضر در صدد است تا با رويكرد نشانه شناسي به مفهوم نشانه‌ها و نمادگرايي نگاره خسرو در حال گوش كردن به موسيقي باربد مربوط به دوره صفوي بپردازد. اين مطالعه به دسته بندي انواع عناصر به كار رفته در كالبد نگاره‌‌ي مذكور با توجه به ديدگاه پيرس از نشانه، طبق سه وجه شمايل ، نمايه و نمادين مي‌پردازد. به طور مختصر مي‌توان گفت در وجه شمايلي نشانه، مدلول به طور عيني نشان دهنده‌‌ي دال بوده، در وجه نمايه‌اي نشانه، مدلول نماد مفهوم ذهني دال مي‌باشد و در خصوص وجه نمادين نشانه، عناصر با وجه شمايلي به مرور زمان داراي ارزش نمادين شده و به اين ترتيب دال را با يك قرارداد به مدلول نسبت مي‌دهيم.