به‌پاخاستن در مقابل ديگران ازمنظر فقه ارتباطات غيركلامي

به‌پاخاستن در مقابل افراد در آغاز ارتباط براي حرمت‌نهادن به آنان، يكي از گونه‌هاي ارتباط غيركلامي است كه در بسياري از فرهنگ‌ها در دنيا به‌كار مي‌رود. اين رفتار غيركلامي نوعي الگوي رفتاري در حوزۀ سبك زندگي نيز محسوب مي‌شود. در فرهنگ مسلمانان، اين رفتار در چنين مواردي صورت مي‌گيرد: اداي احترام ملاقات‌شوندگان به ملاقات‌كنندگان، به‌احترام آموزگاران در كلاس درس و به‌حرمت عالمان دين به‌هنگام ورود به مسجد و محل وعظ. با اين رفتار، پيام‌هايي چون ابراز خوشحالي از ديدار، اظهار تواضع و تعظيم منتقل مي‌شود. پرسش پژوهۀ فرارو اين است كه باتوجه‌به پيام مندرج در اين گونۀ ارتباطي، حكم فقهي آن چيست؟ اين مقاله با روش تحليلي، نخست، سند و دلالت روايات مرتبط با اين موضوع را بررسي كرده است؛ سپس انديشه‌هاي فقهي رايج را نقد كرده است؛ درنهايت، به اين نتيجه دست يافته است كه به‌پاخاستن در موارد يادشده در آغاز ارتباط، اگر شامل تحقير خود يا ايجاد تكبر در آن فرد نباشد، حرام نيست؛ همچنين، اگر در عناويني چون اكرام مؤمن و ابراز مودت قرار گيرد، مي‌تواند مستحب باشد و اگر ترك آن سبب آزار يا اهانت به مؤمن شود، حرام است.