اثر تنش خشكي ناشي از پلي اتيلن گلايكول بر جوانه زني و برخي صفات بذور توده هاي گياه دارويي شنبليله (Ttigonella foenum graecum L.)

تنش هاي محيطي به ويژه خشكي، از مهمترين عوامل كاهش رشد در مراحل رشد و نمو گياه مخصوصاً مرحله جوانه زني گياه مي باشد. بدين منظور در اين آزمايش عكس العمل هشت توده بومي شنبليله از اصفهان، تبريز، همدان، ساري، چالوس، آمل، مشهد و ياسوج به تنش خشكي در طي مراحل جوانه زني در سطوح خشكي صفر، 3، 6 و 9 بار كه با استفاده محلول پلي اتيلن گلايكول 6000 (PEG 6000) اعمال شده بود، در آزمايشي به صورت فاكتوريل بر پايه طرح كاملاً تصادفي با سه تكرار در شرايط كنترل شده در آزمايشگاه تحصيلات تكميلي گروه علوم باغباني دانشگاه فردوسي مشهد در سال 1393 بررسي شد. صفات مورد بررسي شامل: درصد جوانه زني، سرعت جوانه زني، طول ريشه چه، طول ساقه چه، وزن خشك ريشه چه، وزن خشك ساقه چه، وزن خشك گياهچه و نسبت طول ريشه چه به ساقه چه بودند. بين كليه توده ها و سطوح مختلف تنش براي كليه صفات تفاوت معني دار (p≤0.01) مشاهده گرديد و اثر متقابل براي تمامي صفات به جز طول ريشه چه و طول ساقه چه معني دار بود. توده هاي مختلف پاسخ هاي متفاوتي به خشكي نشان دادند به طوري كه متحمل ترين آن‌ها توده هاي اصفهان، مشهد و چالوس بودند كه در اكثر صفات اندازه گيري شده برتر بودند و توده هاي آمل و ساري در رده هاي بعد و توده هاي تبريز، همدان و ياسوج نسبت به شش توده ديگر حساسيت بيشتري به تنش خشكي نشان دادند. بر اساس نتايج پژوهش حاضر، به نظر مي رسد بتوان از اين سه توده براي اصلاح توده هايي با پتانسيل عملكرد زياد در مناطق خشك استفاده كرد.