ارائۀ مدل تدريس اثربخش در دانشگاه: تحليل ديدگاه استادان

هدف: تحقيق حاضر با هدف ارائه الگوي تدريس اثربخش در دانشگاه با بهره‌گيري از نظرات اساتيد و با استفاده از تحليل شبكه‌هاي عصبي مصنوعي انجام گرفت. روش: پژوهش حاضر از حيث هدف، كاربردي و از نوع طرحهاي تركيبي اكتشافي است. جامعۀ آماري تحقيق، اساتيد دانشگاه آزاد اسلامي واحد اروميه است كه در قسمت كيفي با 15 نفر از آنان به روش نمونه‌گيري هدفمند و تا مرحلۀ اشباع نظري يافته‌ها مصاحبه شد. در قسمت كمّي نيز با استفاده از فرمول برآورد حجم نمونه كوكران و به صورت ﺗﺼﺎدﻓﯽ طبقه‌اي، 137 نفر از اساتيد به عنوان نمونه انتخاب شدند. براي جمع‌آوري داده‌ها و اطلاعات لازم، از دو نوع ابزارِ مصاحبۀ نيمه‌ساختارمند و پرسشنامۀ محقق‌ساخته استفاده شده است. روايي و پايايي پرسشنامه‌، محرز شد. يافته‌ها: عوامل مؤثر بر تدريس اثربخش در پنج مقولۀ كلي ويژگي‌هاي شخصيتي و فردي، ويژگي‌هاي علمي و سواد، توانمندي در روابط انساني و قدرت برقراري ارتباط، مهارت تدريس و مديريت كلاس درس و مهارت ارزشيابي قابل بررسي است. نتايج تحليل حساسيت مدل‌سازي شبكۀ عصبي مصنوعي نيز نشان داد توانمندي در بعد روابط انساني و قدرت ايجاد ارتباط و ويژگي‌هاي علمي و سواد، به ترتيب بيشترين و كمترين اهميت را در پيش‌بيني تدريس اثربخش اساتيد دارند. نتيجه‌گيري: توجه به ايجاد و تقويت روابط انساني و قدرت ايجاد ارتباط مؤثر با دانشجو در برنامه‌ريزي براي آموزش و انتصاب و نگهداري اساتيد دانشگاه در تدريس اثربخش اساتيد مؤثر است.