طنز در عاشقانه- عارفانه‌هاي حافظ از گونه‌اي ديگر

ديوان حافظ به عنوان هنري‌ترين غزل فارسي، تاكنون از رويكردهاي متفاوت بررسي شده است. نگارنده در اين مكتوب به معرّفي برخي ظرافت‌هاي هنري و شگردهاي حافظانه در آفرينش طنز پرداخته و با نگاهي متفاوت نسبت به طنز، آن را به عنوان يكي از جدّي‌ترين، تأثيرگذارترين و هنرمندانه‌ترين عناصر آرايۀ كلام ناب معرّفي كرده است. سؤال اصلي اين پژوهش اين است كه: طنز در عاشقانه - عارفانه هاي حافظ چه جايگاهي دارد و آيا از خصوصيات سبكي شعر وي به شمار مي‌رود؟ روش تحقيق در اينجا توصيفي- تحليلي و كتابخانه اي است. يافته‌هاي تحقيق نشان مي‌دهد كه حافظ براي انتقال مفاهيم عاشقانه و عارفانه، از طنز بهره گرفته است و طنز از برجسته ترين خصوصيات سبكي شعر وي به شمار مي‌رود. طنز حافظ در بسياري موارد، لطيف و نهاني است و به شدّت نيازمند شرح و تحليل و توضيح است. شگردهاي به كار رفته در طنز حافظ، از عالي‌ترين نمونه هاي زيباشناسي ادبيات ايران زمين هستند و حوزۀ وسيعي از بلاغت و ظرافت ادبي را شامل مي‌شود.