الگوهاي جوي بزرگ مقياس و همديدي برف‌هاي سنگين استان گيلان

ريزش برف سنگين كه پديده‌اي حدي محسوب مي‌شود در استان گيلان موجب خسارات سنگين اقتصادي شده و زندگي عادي مردم را مختل مي‌نمايد. به منظور يافتن ساختار بزرگ مقياس و همديدي اين پديده، تاريخ هاي ريزش برف سنگين در بازه ي زماني 1964 تا 2014 استخراج شد. سپس الگوي فشار متوسط سطح زمين و ارتفاع ژئوپتانسيلي در ترازهاي 10 و 500 هكتوپاسكال و بي هنجاري آن ها نسبت به سال هاي 1981 تا 2010 بررسي شدند. در اين مطالعه از داده هاي ايستگاه هواشناسي سينوپتيكي رشت و داده هاي بازتحليل مركز ملي پيش‌بيني محيط زيست مركز ملي پژوهش‌هاي جوي (NCEP/NCAR) استفاده شد. نتايج نشان داد كه شدت وقوع اين پديده در سال هاي اخير افزايش يافته است. گرچه در تمامي سال ها گرمايش ناگهاني پوش سپهر و تضعيف تاوه ي قطبي رخ نداده است، اما در تمامي آن ها الگوي بندالي در سطح 500 هكتوپاسكال به ويژه از نوع زوجي به چشم مي خورد. الگوي فشار سطح زمين نشان دهنده ي گسترش زبانه هاي پرفشار سيبري يا بالكان و در برخي موارد تركيب اين دو پرفشار است كه با قرار گرفتن بر روي درياي خزر موجب بروز ناپايداري و انتقال رطوبت به سمت سواحل شمالي ايران شده اند.