بررسي متغيرهاي موثر بر قدرت علمي و فناوري و ارائه مدل ارزيابي قدرت علمي و فناوري كشورها

قدرت ملي، داراي منابع و سرچشمه‌هاي متعددي از جمله علم و فناوري است. اين مؤلفه قدرت ملي به دليل كاركرد بستر ساز آن در توليد و تقويت ساير ابعاد قدرت، همانند قدرت اقتصادي، نظامي و... از نقش كليدي و مهمي در اين عرصه برخوردار است. ازاين‌رو، اين پژوهش با روش توصيفيتحليلي و با استناد به منابع كتابخانه‌اي و پژوهش ميداني به دنبال پاسخ به اين سؤال است كه: مهم‌ترين متغيرها و شاخص‌هاي شكل‌دهنده به قدرت علمي و فناوري كشورها كدام اند. يافته‌ها و نتايج پژوهش شامل دو بخش مطالعات كتابخانه‌اي و ميداني است. بر اين اساس، ابتدا در بخش مطالعات كتابخانه‌اي و با مراجعه به منابع معتبر مهم‌ترين شاخص‌ها و متغيرهاي مؤثر بر قدرت علمي و فناوري كشورها استخراج گرديد و با توجه به ماهيت و نقش آنها، اين متغيرها در قالب شش عامل (فاكتور) نيروي انساني، مالي و اقتصادي، ميانجي، فناوري اطلاعات و ارتباطات، برونداد علمي و عملكرد در علوم استراتژيك، طبقه‌بندي گرديدند. در بخش مطالعات ميداني، نيز پرسشنامه‌اي در قالب 6 فاكتور و 102 شاخص به دو زبان فارسي و انگليسي طراحي گرديد و در اختيار صاحب نظران داخلي و خارجي قرار گرفت. بر اساس تجزيه‌وتحليل پرسشنامه‌ها، مهم‌ترين متغيرها و شاخص‌هاي قدرت علمي و فناوري شناخته شد و همچنين اولويت‌بندي فاكتورهاي شش گانه نيز مشخص گشت. بر اين اساس، فاكتورهاي مالي اقتصادي، نيروي انساني و برونداد علمي و نوآوري به ترتيب اولويت اول تا سوم را به خود اختصاص دادند. درنهايت با توجه به يافته‌هاي كتابخانه‌اي و ميداني، مدل مفهومي پيشنهادي ارزيابي و سنجش قدرت علمي كشورها در قالب 6 فاكتور و 44 متغيّر طراحي گرديد.