آسيب شناسي ژئوپليتيكي تقسيمات كشوري ايران از منظر آمايش سرزمين

تقسيمات سياسي فضاي يك كشور به‌مثابۀ قالب سياسي و مديريتي فضاي ملي است. در واقع تقسيمات فضاي ملي جايگاه هر بخش از پهنۀ سرزميني را در ساختار فضايي كشور مشخص مي كند. لذا تقسيمات كشوري بايد براساس اصول و چهارچوب ها و واقعيت هاي جغرافيايي جهت كارآمدي هر چه بهتر تنظيم گردد و يك الگوي راهبردي جغرافيايي براساس قوت ها، ضعف ها، فرصت ها و تهديدها را به دست دهد. اين توجه به منطق جغرافيايي در ترسيم مرزهاي سياسي درون سرزميني، برگرفته از نگاه سازماندهي و آمايش سرزمين در سطح فضاي ملي، منطقه اي و محلي است. ازاين‌رو در مقاله حاضر سعي بر آن است تا به آسيب شناسي ژئوپليتيكي تقسيمات كشوري در ايران براساس منطق و واقعيت هاي جغرافيايي و در واقع با رويكرد سازماندهي و آمايشسرزمين پرداخته شود. سؤال اساسي اين پژوهش اين است كه: از منظر جغرافيا و آمايش سرزمين، تقسيمات كشوري ايران دچار چه ضعف هايي است؟ پيامدها و آسيب هاي ژئوپليتيكي آن در فضاي سرزميني كشور چگونه است؟ در بخش يافته هاي تحقيق نگارندگان به مسئله عدم انطباق تقسيمات كشوري فعلي ايران بر نواحي جغرافيايي (طبيعي و انساني) و نيز عدم توجه به مؤلفه‌هاي شكلي در سازماندهي سياسي فضا و تقسيمات كشوري از جمله عوامل شكل و وسعت و استقرار نامتوازن مراكز استان ها پرداخته و چنين نتيجه گيري نموده اند كه اين آسيب ها به طور مستقيم بر توسعه، امنيت و توازن فضايي در كشور اثر منفي مي گذارد. لازم به ذكر است كه اين مقاله از نوع تحقيقات كاربردي است و به شيوه اي تحليليت وصيفي نگاشته شده است.