بازتوزيع تخصيص منابع آب در حوضه‌هاي آبريز مشترك مرزي با استفاده از رويكرد ورشكستگي

كاهش منابع آب قابل دسترس بر اثر عوامل انساني و طبيعي و توسعه كشورها و افزايش نياز به آب، تخصيص عادلانه منابع آب را به مسئله اي پر اهميت تبديل كرده است. اين مسئله در حوضه‌هاي آبريز مرزي كه بين دو يا چند كشور مشترك است، مي‌تواند مناقشات سياسي نيز به دنبال داشته باشد. حوضه آبريز مرزي رودخانه ارس بين چهار كشور تركيه، ارمنستان، آذربايجان و ايران مشترك بوده و توسعه و افزايش برداشت از رودخانه در كشورهاي بالادست، تأمين نيازهاي آبي در مناطق پايين‌دست خصوصاً ايران را با مشكل مواجه ساخته است. در تحقيق حاضر، مسئله بازتوزيع بهينه تخصيص منابع آب در حوضه آبريز ارس با استفاده از تركيب روش‌هاي حل اختلاف ورشكستگي و الگوريتم بهينه‌سازي ازدحام ذرات (Particle Swarm Optimization) بررسي شده است. نتايج به دست آمده برتري روش مقيد به ضرر يكسان را نسبت به ساير روش‌هاي ورشكستگي نشان مي دهد به‌طوري كه ميانگين تأمين نيازهاي آبي در حوضه در سناريوي 2020 در حدود دو ميليارد مترمكعب و در سناريوي 2050 در حدود 5/1 ميليارد مترمكعب نسبت به ساير روش‌هاي ورشكستگي افزايش مي‌يابد. در اين روش متقاضي با كمترين مقدار تقاضا كه كشور تركيه است در اولويت آخر قرار مي گيرد. با توجه به اينكه اين كشور در بالادست حوضه واقع شده است، اعمال نتايج اين روش نيازمند در نظرگيري تسهيلات جايگزين و جلب رضايت ذينفعان مي باشد.