اثربخشي آموزش مديريت شرم در كاهش خشم نوجوانان دختر در محيط مدرسه

خشم و تجربه‏ي آن در محيط مدرسه از هيجان‏هاي رايج دوره‏ي نوجواني است كه همواره مورد توجه روان‏شناسان بوده است. بر اساس نظريه‏ي تانگني، احساس شرمساري پيش‏زمينه‏ي بروز هيجان خشم محسوب مي‏شود. پژوهش حاضر با هدف تعيين اثربخشي آموزش مديريت شرم در كاهش خشم نوجوانان دختر در محيط مدرسه انجام گرفت. براي تحقق آن، از روش تحقيق نيمه آزمايشي، طرح پيش‏آزمون – پس‏‏آزمون با گروه كنترل استفاده شد. در اين راستا، دانش‏آموزان دوره‏ي راهنمايي دو مدرسه‏ي دولتي دخترانه‏ي شهر تبريز با استفاده از روش نمونه‏گيري تصادفي خوشه‏اي چندمرحله‏اي انتخاب و غربال شدند. در نهايت، سي نفر از هر مدرسه به روش نمونه‏گيري هدفمند و مبتني بر نتايج مقياس خشم چندبعدي مدرسه انتخاب شدند. در هر مدرسه دو گروه 15 نفري تشكيل شد؛ مدارس به صورت تصادفي، گروه‏هاي آزمايشي و كنترل فرض شدند و به ترتيب بسته‏ي آموزشي و پلاسيبو را دريافت كردند. نتايج تحليل كوواريانس تك‏متغيره‏ي يك‏راهه پس از بررسي و تحقق پيش‏فرض‏هاي آن، نشان داد كه مداخله اثربخش بوده (04/11 = F ، 01/0 P) و آموزش مديريت شرم در طي هشت جلسه‏ي هفتگي 75 دقيقه‏اي، 17% تغييرات خشم مدرسه‏اي را تبيين مي‏كند. همچنين، بر اساس نتايج تحليل كوواريانس چندمتغيره‏ي يك‏راهه از ميان مولفه‏هاي خشم چندبعدي (خشم، خصومت و مقابله‏ي سازنده و مخرب)، نمره‏ي خرده‏مقياس خشم كاهش معني‏داري يافت (15/0= Eta ، 82/8 = F ، 01/0 P). مطابق با يافته‏هاي پژوهشي و با در نظر گرفتن محدوديت‏هاي آن، بكارگيري بسته‏ي آموزشي حاضر براي كاهش خشم مدرسه‏اي نوجوانان دختر پيشنهاد مي‏شود.