بررسي ميزان انتشار و نحوه‌ پراكندگي آلاينده‌هاي حاصل از خودروهاي شهر تبريز

آلودگي هواي ناشي از خودروها، يكي از بحران‌هاي آلودگي هوا در شهرهاي پرجمعيت دنيا و ايران است. شرايط جغرافيايي خاص شهر تبريز به عنوان يكي از شهرهاي پرجمعيت ايران و قطب تجاري و صنعتي بخش شمال‌غرب كشور، آلودگي هوا در اين شهر را تشديد مي‌كند. در اين مطالعه انتشارات حاصل از ناوگان خودروهاي سواري شخصي، تاكسي و اتوبوس با استفاده از مدل انتشار IVE مورد بررسي قرار گرفت و مدل پراكندگي AERMOD به منظور بررسي نحوه‌ پراكندگي آلاينده‌ها و محاسبه‌ درصد اختلاف نتايج پيش‌بيني شده با مقادير اندازه‌گيري شده مورد استفاده قرارگرفت. در حالت كلي، در حدود 3.6 ميليون خودروي شخصي، تاكسي و اتوبوس شهري در سطح شهر تبريز در حال تردد هستند كه %58.7، %27.9 و %13.4 از اين تعداد به ترتيب در خيابان‌هاي مسكوني، شرياني و بزرگراهي انجام مي‌گيرد. ميزان انتشار روزانه حاصل از اين ناوگان‌ها در حدود 10812.4 تن مي‌باشد كه %2 از آن را انتشارات استارت تشكيل مي‌دهد. آلاينده‌هاي CO، CH4، NOx و VOCs با سهم %82.8، %11.27، %4.18 و %1.52 از كل آلاينده‌هاي روزانه، بيش ترين ميزان انتشار را داشته و در نتيجه اين آلاينده‌ها بالاترين ضرايب انتشار (به ترتيب با ميزان 4.185، 0.57، 0.212 و 0.051 تن در هر كيلومتر) را دارند. خودروهاي سواري شخصي، تاكسي و اتوبوس به ترتيب عامل انتشار %94.3، %3.9 و %1.8 از كل انتشارات هستند. مدل پراكندگي AERMOD غلظت آلاينده‌هاي CO، NOx، SOx و PM2.5 به ترتيب به طور متوسط با %140.6، %126.6، %64 و %5 اختلاف از مقادير اندازه‌گيري شده در ايستگاه‌هاي پايش كيفيت هوا پيش‌بيني كرده است.