تحليل نقش شبكه جاده اي در انتقال محصولات كشاورزي نواحي روستايي شهرستان مراغه

يكي از مهمترين عوامل زيربنايي براي توسعه هر كشوري و مناطق روستايي آن، وجود شبكه جاده­اي كارامد و مطلوب در آن كشور جهت رفع نيازهاي حمل و نقل آن است. در روند توسعه روستايي، شرط اصليِ به حركت در آوردن مكانيسم­هاي توسعه اقتصادي ايجاد شبكه جاده­ روستايي مناسب است. با وجود چنين شبكه­اي، حمل آسان فرآورده­هاي كشاورزي به مراكز مصرف و صادرات، امكان­پذير گشته و كشاورزي را از سودآوري كافي برخوردار مي­سازد. چه بسيارند روستاهايي كه از موقعيت مناسب توليدي برخوردارند ولي به دليل نبود امكانات ارتباطي و حمل و نقل در انزوا به سر مي­برند و از اين موقعيت بهره­ كافي ندارند. لذا اين موضوع به طور گسترده­اي پذيرفته شده است كه يك اقتصاد با شبكه­ هاي ارتباطي-جاده­اي- مناسب در مقايسه با اقتصادهاي با شبكه ارتباطي ضعيف در شرايط رقابت­پذيري با صرفه ­تري قرار دارد. پيشرفت در حمل و نقل و ارتباطات، بخش كشاورزي، صنعت و ديگر بخش­ها را ارتقاء داده و همچنين منجر به بهبود استاندارد زندگي عموم مردم مي­شود. از ديدگاه توسعه­اي بهبود دسترسي، محروميت اجتماعي را با افزايش قابليت­هاي فردي كاسته و مزاياي فيزيكي، اجتماعي-اقتصادي و رواني را ايجاد مي­كند. در مناطق دور افتاده روستايي، خدمات حمل و نقل روستايي دسترسي حياتي بين مزارع، روستاها و بازار براي انتقال مردم، نهاده­ها، توليدات كشاورزي و كالاهاي مورد نياز براي معيشت روستايي فراهم مي­كنند. پژوهش حاضر با هدف تحليل نقش(اجتماعي، اقتصادي و زيست­محيطي/كالبدي) شبكه جاده­اي روستايي با تاكيد بر مناطق روستايي صادركننده محصولات كشاورزي انجام گرفته است. جامعه آماري پژوهش، روستاهاي توليدكننده محصول سيب شهرستان مراغه واقع در استان آذربايجان شرقي مي­باشد. و از آزمون آماري تي تك متغيره براي تحليل داده­ها استفاده شده است. يافته­ها نشان داد شبكه دسترسي جاده­اي در روستاهاي مورد مطالعه در بعد اقتصادي داراي نقش مناسب بوده و در ديگر ابعاد از عملكرد پايين برخوردار بوده و نتوانسته نقش خود را به خوبي ايفا كند.