بررسي سندي و تاريخي وقف النبي

علم وقف و ابتدا دانشي است كه با تبيين روابط بين عبارات و جملات هر آيه، مفسران را در شناخت و فهم دقيق‌تر مراد خداوند ياري مي‌كند و از آن جهت كه خداوند، پيامبر و ائمه هدي را مبين و مفسر حقيقي قرآن معرفي نموده است، مهم‌ترين وسيله فهم مفسران، توجه به علوم ادبيات عرب و بلاغت و فصاحت از يك سو و كشف بيان پيامبر بر اساس روايات وارده از پيامبر و ائمه معصومين از سوي ديگر مي‌باشد. يكي از وقف‌هاي مشهور در علم وقف و ابتدا وقف مأثور يا وقف النبي مي‌باشد كه به دليل همين وابستگي دو سويه بين وقف و ابتدا و تفسير‌، همواره محققان را بر آن داشته كه در پي اعتبار سنجي وقف‌هاي منسوب به پيامبر باشند تا در صورت اثبات بتوانند برداشت صحيح‌تري از آيات الهي ارائه نمايند؛ بنابراين، آگاهي از صحت روايات و انتساب وقف‌هاي مأثور و منسوب به پيامبر به عنوان مقدمه تفسير صحيح، لازم و ضروري است. در اين پژوهش، ضمن بررسي اسناد و روايات تاريخي وقف مأثور و وقوف النبي از ديدگاه ائمه حديث و همچنين علماي علم وقف و ابتدا چنين به دست مي‌آيد كه هر چند اصل توصيه و تأكيد پيامبر بر تعيين وقوف قرآن، موضوعي قابل اثبات مي‌باشد، لكن موارد مشهور به وقف النبي كه توسط برخي علما از قرن چهارم هجري به بعد به پيامبر نسبت داده شده است، داراي سند معتبر و صحيحي نيست و قابل استناد نمي‌باشد.